Coordinating conjunctions (bağlaçlar)

A2 · TemelBağlaçlar ve bağlantı kelimeleri

I like tea, and I like coffee. It was cold, so we wore coats. Yedi küçük kelime aynı düzeydeki fikirleri bağlar. Çoğu “ve, ama, ya da, bu yüzden” gibi çalışır, ama birkaç önemli fark var.

Neler öğreneceksin

  • Bu yedi bağlaç (for, and, nor, but, or, yet, so) genellikle FANBOYS kısaltmasıyla akılda tutulur
  • Bu bağlaçlar dil bilgisi açısından aynı düzeydeki kelimeleri, kelime gruplarını ya da cümleleri bağlar
  • İki tam cümleyi bağladıklarında önlerine genellikle virgül konur; and ve or için de bu geçerlidir
  • Yalnızca iki kelimeyi ya da kelime grubunu bağlıyorlarsa (iki tam cümleyi değil) virgül konmaz

Aynı düzeydeki fikirleri bağlamak

Coordinating conjunction, yani eş değerli öğeleri bağlayan bağlaç, aynı türde ve aynı ağırlıktaki iki öğeyi bağlar: iki kelimeyi, iki kelime grubunu ya da iki temel cümleyi. Yedi tanedir: for, and, nor, but, or, yet, so (FANBOYS).

Temel mantığı Türkçeden biliyorsun: “ve, ama, ya da, bu yüzden” gibi bağlaçlar iki cümleyi birleştirir ve ikinci cümle kendi düzeninde kalır. İngilizcede de öyle: bu bağlaçlardan sonra normal olarak özne + fiil gelir.

"tea and coffee (iki kelime)"
"I like tea, and I like coffee. (iki temel cümle)"

Her bağlaç ne anlama gelir?

and bir şey ekler (ve). but bir zıtlık gösterir (ama, fakat) ve “değil … -dir” yapısının karşılığı da olabilir: “Kırmızı değil, mavi.” → It's not red but blue. yet de bir zıtlık bildirir, “yine de, buna rağmen” anlamındadır ve biraz daha resmîdir; onu “henüz” anlamındaki yet ile karıştırma. or bir seçenek sunar (ya da, veya); bir emirden sonra ise “yoksa” demektir: Buy milk, or we'll have nothing for breakfast. so bir sonuç bildirir (bu yüzden, o yüzden); bunun için then kullanma, Türkçede “o zaman” desen bile. for bir sebep verir (“zira, çünkü”), ama resmîdir ve daha çok yazıda kullanılır; konuşurken because denir.

nor bir olumsuzluğu sürdürür (… de değil, ne … ne de) ve özel bir durumdur: nor'dan sonra soru cümlesindeki gibi bir kelime sırası gelir ve yardımcı fiil olumludur. Türkçede “Sigara içmez, içki de içmez.” dersin; İngilizcede olumsuzluk zaten nor'un içindedir: “He doesn't smoke, nor does he drink.” Standart Türkçedeki “ne … ne de” yapısında da fiil olumludur (“Ne sigara ne de içki içer.”); nor için de aynı mantığı düşün.

"She wanted to leave, yet she stayed."
"He doesn't smoke, nor does he drink."
"I was tired, for I had worked all day."

Virgül kuralı

Bir coordinating conjunction iki temel cümleyi bağlıyorsa (her birinin kendi öznesi ve fiili var ve her biri tek başına durabilir), İngilizcede bağlaçtan önce virgül konur. Çok kısa cümlelerde bazen konmaz, ama virgül koyarsan hata yapmış olmazsın. Yalnızca iki kelimeyi ya da kelime grubunu bağlıyorsa virgül yoktur.

Burada Türkçe farklıdır: TDK kurallarına göre “ve” bağlacından önce virgül konmaz. İngilizcede ise iki tam cümle arasında and ve or önüne de virgül konur. “Ama” ve “fakat” önüne zaten virgül koyuyorsun; but ve so önüne de aynı şekilde koy.

"I called her, and she answered right away. (virgül var: iki temel cümle)"
"She likes tea and coffee. (virgül yok: iki kelime)"

Gerçek hayattan İngilizce örnekler

"We wanted to stay longer, but the museum was closing."
"You can pay by card, or you can pay in cash."
"She didn't call, nor did she text."
"It was late, so we headed home."

Dikkat

✗It was late, then we headed home.
✓It was late, so we headed home.

“Geç olmuştu, o zaman eve döndük” gibi düşünme. Sonuç için İngilizcede so kullanılır; then “sonra” demektir.

✗I called her and she answered right away.
✓I called her, and she answered right away.

and iki temel cümleyi bağlıyorsa önüne virgül koymak standarttır, Türkçede “ve” önüne virgül koymasan da. Sadece çok kısa cümlelerde bazen konmaz.

✗She likes tea, and coffee.
✓She likes tea and coffee.

Bağlaç iki tam cümleyi değil, yalnızca iki kelimeyi bağlıyorsa virgül konmaz; bu Türkçedeki gibidir.

✗She doesn't like coffee, nor she likes tea.
✓She doesn't like coffee, nor does she like tea.

nor'dan sonra yardımcı fiil özneden önce gelir, tıpkı bir soru cümlesindeki gibi (does she…). Ters çevirmeden söylemek istersen: She doesn't like coffee, and she doesn't like tea either.

✗He hasn't called, nor hasn't he texted.
✓He hasn't called, nor has he texted.

“Aramadı, mesaj da atmadı” cümlesinde iki fiil de olumsuzdur, ama İngilizcede nor zaten olumsuzdur; bu yüzden yardımcı fiil olumlu olur: nor has he.

✗She doesn't like coffee, and she doesn't like tea too.
✓She doesn't like coffee, and she doesn't like tea either.

Türkçedeki “da / de” olumlu bir cümlede too, olumsuz bir cümlede ise either olur: “Çayı da sevmez.” → She doesn't like tea either.

Türkçeyle karşılaştırma

Türkçede olumsuz bir cümle “da / de” ile sürdürülür: “Aramadı, mesaj da atmadı.”, “Kahveyi sevmez, çayı da sevmez.”

İngilizcede nor olumsuzluğu zaten içerir; arkasından olumlu bir yardımcı fiil ve soru sırası (yardımcı fiil + özne) gelir: “She didn't call, nor did she text.” “Nor she texted” ya da “nor didn't she text” denmez. Daha kolay bir seçenek: “She didn't call, and she didn't text either.” Burada “da” olumsuz cümlede too değil, either olur.

Türkçede “o zaman” hem zaman (“o sırada, sonra”) hem de sonuç (“öyleyse”) için kullanılır: “Geç olmuş, o zaman eve dönelim.”

İngilizcede then çoğunlukla zaman bildirir (“sonra”), sonuç bildirmez. Bir şeyin sonucunu anlatırken so kullanılır: “It was late, so we headed home.” so'dan sonra kelime sırası yine özne + fiildir, tıpkı “bu yüzden” bağlacından sonraki gibi.

Türkçede iki cümle arasında “ve” bağlacından önce virgül konmaz

İngilizcede iki tam cümle arasında and, or, but ve so önüne virgül koymak standarttır: “I called her, and she answered right away.” Sadece çok kısa cümlelerde bazen konmaz. and ya da or yalnızca iki kelimeyi bağlıyorsa virgül yoktur, tıpkı Türkçedeki gibi: “She likes tea and coffee.”

yet kelimesini çoğu zaman “henüz” anlamıyla öğrenirsin: “I haven't finished yet.”

İki cümleyi bağlayan yet ise “yine de, buna rağmen” demektir: “She wanted to leave, yet she stayed.” (Gitmek istiyordu, yine de kaldı.) yet virgülden sonra gelip iki cümleyi bağlıyorsa bu anlamdadır.

💡 Sonuç (“bu yüzden”, “o yüzden”, sonuç anlamındaki “o zaman”) = so; then değil.

💡 so, yet, and, but ve or'dan sonra kelime sırası özne + fiildir; yalnızca nor'dan sonra sıra değişir ve yardımcı fiil olumlu olur.

💡 İki tam temel cümle mi var? O zaman bağlaçtan önce genellikle virgül koy; and ve or önüne de.

Gerçek hayatta: akşam yemeğinde ne yesek?

"Do you want pizza or pasta?"

"I was thinking pizza, but I could also go for pasta."

"Let's just get both, and we can share."

"Perfect — I'm starving, so let's order now."

Alıştırma

Alıştırma 1 · Doğru bağlacı seç

Choose the correct conjunction: 'I wanted pizza, ___ I ordered pasta instead.'

Alıştırma 2 · Doğru bağlacı seç

Choose the correct conjunction: 'We can go to the park, ___ we can stay home.'

Alıştırma 3 · Doğru bağlacı seç

Choose the correct conjunction: 'It started raining, ___ we went inside.'

Alıştırma 4 · Doğru bağlacı seç

Choose the correct conjunction: 'She doesn't like coffee, ___ does she like tea.'

Alıştırma 5 · Doğru bağlacı seç

Choose the correct conjunction: 'He is tired, ___ he keeps working.'

Alıştırma 6 · Noktalaması doğru olan cümleyi seç

Choose the correctly punctuated sentence.

Alıştırma 7 · Noktalaması doğru olan cümleyi seç

Choose the correctly punctuated sentence.

Alıştırma 8 · Doğru bağlacı seç

Which conjunction correctly joins two negative statements?

Alıştırma 9 · Cümleleri uygun bir bağlaçla birleştir

Join with a coordinating conjunction: 'I was hungry. I didn't have any food.'

Alıştırma 10 · Cümleleri sonuç bildiren bir bağlaçla birleştir

Join with a coordinating conjunction that shows the result: 'She studied hard. She passed the exam.'

Alıştırma 11 · Ekleme, seçenek ve sonuç mu; olumsuzluk ve zıtlık mı? Gruplara ayır

I like tea, and I like coffee.
I don't like tea, nor do I like coffee.
She's tired, but she's happy.
We can walk, or we can drive.
It was cold, so we wore coats.
He was late, yet he wasn't worried.

0 / 6 yerleştirildi

Alıştırma 12 · Sık yapılan hata: sonuç için then

Turkish: “Yağmur yağıyordu, bu yüzden içeri girdik.” Which English sentence is correct?

Hızlı test

Öğrendiklerini kontrol etmek için farklı türde beş soru.

Soru 1 / 5

Puan: 0/0

Choose the correct conjunction: 'I was exhausted, ___ I couldn't sleep.'

Neler öğrendin

  • Yedi coordinating conjunction var ve FANBOYS ile kolayca akılda kalır: for, and, nor, but, or, yet, so.
  • Aynı düzeydeki kelimeleri, kelime gruplarını ya da temel cümleleri bağlarlar.
  • İki tam temel cümle arasında bağlaçtan önce genellikle virgül olur; Türkçedeki “ve” kuralından farklı olarak.
  • İki kelime ya da kelime grubu arasında virgül yoktur.
  • Sonuç = so (then değil); so'dan sonra kelime sırası özne + fiildir.
  • nor'dan sonra soru sırası gelir ve yardımcı fiil olumludur: nor does she like tea.
Bu kategorideki tüm dersleri gör