Play → playing, stop → stopped, study → studied: bunlar, telaffuzun tahmin edilebilir kalması için yapılan küçük yazım değişiklikleri.
Neler öğreneceksin
Bu değişiklikler keyfi değildir: kelimeye ek geldikten sonra da nasıl okunacağı tahmin edilebilsin diye yapılır. İngilizcede iki ünlü arasındaki tek ünsüz, genellikle ilk ünlünün “uzun” okunduğunu gösterir (hope, hoping); çift ünsüz ise ünlünün “kısa” okunduğunu gösterir (hop, hopping).
Türkçede ek alan kelimenin değişmesi sana yabancı değil: kitap → kitabı, ağaç → ağacı, ağız → ağzı. Ama Türkçedeki değişiklikler sesleri izler ve hiçbir zaman bir ünlünün uzun mu kısa mı okunacağını göstermez. Türkçede çift ünsüz uzun okunur (anne, elli, dikkat); İngilizcede ise hopping kelimesindeki pp daha uzun okunmaz, yalnızca önceki ünlünün kısa olduğunu gösterir. Bu yüzden “stoped” ya da “runing” yazmak kolaydır. Çift ünsüzü bir okuma işareti gibi düşün: o olmasaydı hopping, hope kelimesinden gelen hoping gibi okunurdu.
Son ünsüzü ikilemek, okunmayan -e'yi atmak ve y'yi i'ye çevirmek, -s, -ed ya da -ing eklerken en sık yapılan üç değişikliktir. Her birinin ayrıntıları kendi dersinde anlatılıyor.
-e'ye dikkat: Türkçe büyük ölçüde yazıldığı gibi okunur; kelime sonunda okunmayan bir ünlü yoktur. Ama make ya da hope kelimesindeki e okunmaz; yalnızca önceki ünlünün uzun olduğunu gösterir. -ing bir ünlüyle başladığı için aynı işi zaten yapar, bu yüzden e düşer: making, hoping (dance → dancing de böyle). y harfinde de bir fark var: Türkçede y her zaman bir ünsüzdür ve ek gelince değişmez. İngilizcede ise ünsüz + y, -ies ya da -ied olur: studies, studied, carried, parties.
-s ekinde Türkçe sana yardım eder: -ler mi, -lar mı geleceğine kelimenin son ünlüsüne bakarak karar verdiğin gibi, İngilizcede de kelimenin son sesi -s mi, -es mi geleceğini belirler. s, x, z, sh ve ch ile biten kelimelere -es eklenir, çünkü ek orada ayrı bir hece olarak okunur: box → boxes, watch → watches, church → churches. Bunun dışında çoğu kelimeye yalnızca -s eklenir: cats, books (o ile biten bazı kelimeler de -es alır: goes, potatoes).
sit, -ing almadan önce t harfini ikiler; böylece ünlü kısa kalır. siting, site kelimesinden gelmiş gibi okunurdu.
make kelimesindeki e okunmaz ve -ing'den önce düşer. Türkçedeki gibi her harfin okunduğu bir e değildir.
Ünsüz + y, -ed'den önce i olur: studied. Türkçede y hiç değişmez, İngilizcede ise burada değişir.
stop bir ünlü + bir ünsüzle bitiyor; bu yüzden -ed'den önce p ikilenir: stopped.
ch ile biten fiillere -es eklenir, çünkü ek ayrı bir hece olarak okunur: watches, teaches, catches.
Türkçede de ek alan kelimenin sonu değişebilir: kitap → kitabı, ağaç → ağacı, renk → rengi, ağız → ağzı
Yani “ek gelince yazım değişir” fikri sana tanıdık. Fark şu: Türkçedeki değişiklikler sesin değişmesini gösterir, İngilizcedekiler ise sesin değişmemesini sağlar. stop → stopped, make → making, study → studied: hepsinde amaç, kelimenin okunuşunu korumaktır.
Türkçede çift ünsüz uzun okunur (anne, elli, dikkat) ve yazım bir ünlünün kısa mı uzun mu olduğunu göstermez
İngilizcede çift ünsüz uzun okunmaz; önceki ünlünün kısa olduğunu gösteren bir işarettir: stop → stopped, run → running, sit → sitting. Çift t olmasaydı siting, site kelimesinden gelmiş gibi okunurdu; hoping (hope) ile hopping (hop) de karışırdı.
Türkçe büyük ölçüde yazıldığı gibi okunur: “gece”, “bile”, “neden” kelimelerindeki her e okunur
İngilizcede make, hope ya da write kelimesinin sonundaki e okunmaz; yalnızca önceki ünlünün uzun olduğunu gösterir. -ing zaten bir ünlüyle başladığı için bu e'ye gerek kalmaz ve düşer: making, hoping, writing. Alışkanlıkla e'yi korursan makeing ya da hopeing yazarsın; ikisi de yanlıştır.
Türkçede y her zaman bir ünsüzdür ve ek gelince değişmez: köy → köyler, ay → ayı
İngilizcede ünsüz + y, -s ve -ed eklerinden önce i olur: study → studies, studied; carry → carried; party → parties. İki kolay istisna var: -ing'den önce y kalır (studying, carrying) ve y'den önce bir ünlü varsa y değişmez (play → played, plays).
💡 Çift ünsüz kısa bir ünlüyü korur: stop → stopped, run → running.
💡 make ya da hope kelimesindeki e okunmaz ve -ing'den önce düşer: making, hoping.
💡 Ünsüz + y → -ies / -ied (studies, studied), ama -ing'den önce y kalır (studying).
"What have you been doing all day?"
"I've been studying, then I stopped for lunch, and now I'm planning tomorrow's schedule."
"Sounds productive! Are you still hoping to finish by Friday?"
"Yes, I'm trying my best — I've already carried most of the work forward."
Alıştırma 1 · Doğru yazımı seç
Choose the correct -ing form: play → ___
Alıştırma 2 · Doğru yazımı seç
Choose the correct -ed form: play → ___
Alıştırma 3 · Doğru yazımı seç
Choose the correct -ing form: make → ___
Alıştırma 4 · Doğru yazımı seç
Choose the correct -ed form: stop → ___
Alıştırma 5 · Doğru yazımı seç
Choose the correct -ed form: study → ___
Alıştırma 6 · Doğru yazımı seç
Choose the correct -s form (plural): box → ___
Alıştırma 7 · Doğru cevabı seç
Which spelling change happens because a word like 'hop' has a short vowel sound to protect?
Alıştırma 8 · Doğru yazımı seç
Choose the correct -s form (3rd person singular): watch → she ___
Alıştırma 9 · Eki doğru biçimde ekle
Add -ing correctly: run → ___
Alıştırma 10 · Eki doğru biçimde ekle
Add -ed correctly: carry → ___
Alıştırma 11 · Ünsüzü ikilenenler ve -e'si düşenler olarak gruplara ayır
0 / 8 yerleştirildi
Alıştırma 12 · Sık yapılan hata: ünsüzü ikilememek
Turkish: “Bahçede oturuyorum.” Which English translation is spelled correctly?
Öğrendiklerini kontrol etmek için beş kısa soru.
Soru 1 / 5
Puan: 0/0
Choose the correct -ing form: write → ___
Son ünsüzün ikilenmesi
İngilizcede son ünsüz -ed, -ing, -er ya da -est eklerinden önce ne zaman ikilenir? “Bir ünlü, bir ünsüz” kalıbını ve vurgu kuralını öğren.
-e ile biten kelimeler
Sondaki okunmayan -e: ünlüyle başlayan ekten (-ing) önce düşer, ünsüzle başlayan ekten (-ly) önce kalır. Kural, dyeing ve noticeable gibi istisnalar.
-y ve -ie ile biten kelimeler
-y ve -ie ile biten kelimeler: y ne zaman i olur (study → studied), ne zaman kalır (studying, played) ve die neden dying olur. Kurallar ve tipik hatalar.
İngiliz ve Amerikan yazımı
İngiliz ve Amerikan yazımı: -our/-or, -re/-er, -ise/-ize, -ogue/-og ve çift l. Neden tek bir sisteme bağlı kalmak gerektiğini de bu derste öğren.