Bezokolicznik bez to (bare infinitive)

B1 · Średnio zaawansowanyForma -ing i bezokolicznik

Bare infinitive to podstawowa forma czasownika bez to: She can swim. They let him go. He made me laugh. Dobra wiadomość: po polsku też mówisz „umiem pływać”, bez niczego między czasownikami.

Czego się nauczysz

  • Po czasownikach modalnych (can, must, should, will, might…) kolejny czasownik stoi bez to; ought to działa inaczej
  • Po let i make w stronie czynnej czasownik też stoi bez to, choć po polsku „pozwolić” i „zmusić do” kuszą, żeby je dodać
  • Po had better i would rather czasownik stoi bez to
  • Make w stronie biernej odzyskuje to: I was made to apologize

Bezokolicznik bez „to”

Angielskie czasowniki zwykle poznajesz razem z to: to swim, to go, to ask. W kilku stałych miejscach to jednak znika i zostaje sama podstawowa forma czasownika. To właśnie bare infinitive, czyli „goły” bezokolicznik. Najważniejsze przypadki: po czasownikach modalnych i po let/make.

Sam pomysł jest ci znany: po polsku mówisz „Umiem pływać”, „Rodzice pozwalają mi późno wracać do domu” i między czasownikami nic nie stoi. W tych miejscach po angielsku też nie ma to.

"She can swim very well."
"My parents let me stay out late."

Po czasownikach modalnych

Po can, could, will, would, shall, should, may, might i must zawsze stoi podstawowa forma czasownika bez to: „You must finish this by Friday”, „We should leave before it gets dark”. Dokładnie jak „Musisz to skończyć do piątku”, „Powinniśmy wyjść, zanim się ściemni”.

Błąd „She can to swim” nie bierze się więc z polskiego, tylko z nawyku uczenia się czasowników razem z to. Do tego „musieć” często tłumaczymy jako have to i stąd „I must to go”. Zapamiętaj pary: must – bez to, have to – z to; can – bez to, be able to – z to. Ought to też ma swoje to: „You ought to call her”.

"You must finish this by Friday."
"We should leave before it gets dark."

Po let i make (strona czynna)

W stronie czynnej po let i make stoi osoba, a potem podstawowa forma czasownika, bez to: „She let him go”, „The movie made me cry”.

Let znaczy „pozwolić”. Kłopot w tym, że „pozwolić komuś coś zrobić” często uczymy się jako allow somebody to do something, a allow rzeczywiście wymaga to. Let – nie: „My parents let me stay out late”, a nie „let me to stay”.

Make w tym znaczeniu to „zmusić”, „kazać” albo „sprawić, że”: „Kazali mu czekać na zewnątrz” → „They made him wait outside”, „Nauczyciel kazał nam poprawić pracę” → „The teacher made us redo the assignment”, „Film sprawił, że płakaliśmy” → „The movie made us cry”. Polskie „zmusić do” podsuwa to („made him to wait”), ale w stronie czynnej po make nigdy go nie ma.

Po help możliwe są obie formy: „help me carry” i „help me to carry”. Wersja bez to jest częstsza w codziennym angielskim. Błędem jest dopiero -ing („help me to carrying”).

"The movie made me cry."
"She let him go."
"The teacher made us redo the assignment."

Make w stronie biernej: to wraca

Tu jest niespodzianka: gdy make stoi w stronie biernej (was/were made), przed bezokolicznikiem wraca to: „I was made to apologize”, „He was made to wait outside”.

Po polsku zwykle mówimy bezosobowo: „Kazano mi przeprosić”, „Zmuszono go do czekania na zewnątrz”. Nie ma tu wzoru dla angielskiej strony biernej, więc łatwo powiedzieć „I was made apologize”. Zapamiętaj parę: strona czynna made him wait, strona bierna was made to wait. Tak samo, choć rzadziej, działają see i hear: „I saw him leave” → „He was seen to leave”.

Let w stronie biernej praktycznie się nie używa (be let go to stała fraza: „zostać zwolnionym z pracy”). „Pozwolono mi wyjść wcześniej” to „I was allowed to leave early”. Czasowniki tell i ask zawsze mają to, w stronie czynnej i biernej: „They told him to wait” → „He was told to wait”.

"I was made to apologize."
"He was made to wait outside."
"I was allowed to leave early."

Kilka stałych wyrażeń

Po had better (prawie zawsze w skrócie 'd better) i would rather ('d rather) też stoi podstawowa forma bez to. „You'd better leave now” to „Lepiej już idź”, a „I'd rather stay home tonight” – „Wolę dziś zostać w domu”. Uważaj na pomieszanie z prefer: „I prefer to stay” ma to, „I'd rather stay” – nie.

Why not + podstawowa forma służy do podsuwania pomysłów: „Why not ask him yourself?” – „Czemu nie zapytasz go osobiście?” albo „Czemu by go nie zapytać?”. Żadnego „Why not to ask”. Możesz też powiedzieć „Why don't you ask him yourself?”, i znowu bez to.

"You'd better leave now."
"I'd rather stay home tonight."
"Why not ask him yourself?"

Prawdziwy angielski

"Can you help me carry these bags?"
"They made him wait outside."
"Why not give it a try?"
"The teacher made us redo the assignment."

Uwaga

✗She can to swim very well.
✓She can swim very well.

Jak w „Umie bardzo dobrze pływać”: po czasowniku modalnym nic nie stoi przed kolejnym czasownikiem.

✗I must to go now.
✓I must go now.

„Muszę iść” to must go albo have to go. Must nie ma to, have to – ma. Nie łącz obu.

✗My parents let me to stay out late.
✓My parents let me stay out late.

„Pozwolić” to też allow, które ma to (allow me to stay). Let – nie.

✗The movie made me to cry.
✓The movie made me cry.

W stronie czynnej po make + osoba stoi forma podstawowa. „Zmusić do” nie przechodzi na to.

✗I was made apologize.
✓I was made to apologize.

Polskie „Kazano mi przeprosić” jest bezosobowe i nie podpowiada tej formy. W stronie biernej make to wraca.

✗You'd better to leave now.
✓You'd better leave now.

Po had better ('d better) stoi forma podstawowa bez to, jak w „Lepiej już idź”.

✗I'd rather to stay home tonight.
✓I'd rather stay home tonight.

„Wolę zostać” to I'd rather stay albo I prefer to stay. To ma tylko prefer.

Porównanie z polskim

Po „móc”, „umieć”, „musieć”, „powinien” bezokolicznik stoi bez żadnego słówka: „Umiem pływać”, „Musisz iść”, „Powinniśmy wyjść”

Po angielsku jest tak samo: „She can swim”, „You must go”, „We should leave”. To pomaga, tylko nie mieszaj must z have to: have to, be able to, need to i ought to mają to, a modalne can, must, should – nie.

„Rodzice pozwalają mi późno wracać do domu”: „pozwolić” to po angielsku zarówno let, jak i allow

Te dwa czasowniki mają różne konstrukcje: let me stay (bez to), ale allow me to stay (z to). Nie przenoś to z allow do let: „My parents let me to stay out late” jest błędne. W stronie biernej zostaje tylko allow: „I was allowed to leave early”.

„Kazali mu czekać”, ale „Zmusili go do czekania”, a w zdaniach bezosobowych „Kazano mi przeprosić”

Make w stronie czynnej działa jak „kazać” + bezokolicznik, bez żadnego łącznika: „They made him wait outside”. „Do” z „zmusić do” nie zamienia się w to. To pojawia się dopiero w stronie biernej, której polski w tym miejscu zwykle nie używa: „He was made to wait outside”, „I was made to apologize”.

💡 Jak po „móc” i „musieć”: po can, must, should nic nie stoi między czasownikami.

💡 Let me stay, ale allow me to stay: oba to „pozwolić”, tylko allow ma to.

💡 Make w stronie czynnej bez to (made him wait), w stronie biernej z to (was made to wait).

💡 „Pozwolono mi wyjść wcześniej” → I was allowed to leave early, a nie I was let leave.

Z życia wzięte: rodzic ustala zasady

"Can I stay out past ten tonight?"

"I'll let you stay out until ten thirty, but you must text me when you leave."

"Okay, deal. Why not just come pick me up instead?"

"You'd better call me first — I might be busy."

Ćwiczenia

Ćwiczenie 1 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence — after a modal verb.

Ćwiczenie 2 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence — after 'let'.

Ćwiczenie 3 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence — after 'make' (active).

Ćwiczenie 4 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence — passive 'make' needs 'to' back.

Ćwiczenie 5 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence — after 'had better'.

Ćwiczenie 6 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence — after 'would rather'.

Ćwiczenie 7 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence — after 'help' (bare infinitive is common and natural).

Ćwiczenie 8 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence — 'why not' + bare infinitive.

Ćwiczenie 9 · Uzupełnij zdanie

Complete with the bare infinitive: 'You must ___ (finish) this by Friday.'

Ćwiczenie 10 · Uzupełnij zdanie

Complete with the bare infinitive: 'The teacher made us ___ (redo) the assignment.'

Ćwiczenie 11 · Przyporządkuj do grup

I can help.
I was allowed to leave early.
She let him go.
He was told to wait.
You must try.
They were asked to sign.

Posortowano: 0 / 6

Ćwiczenie 12 · Typowy błąd: „pozwolić” → let … to

Polish: „Rodzice pozwalają mi późno wracać do domu.” „Pozwolić” can be let or allow. Which English sentence is correct?

Szybki test

Pięć szybkich pytań: sprawdź, co już umiesz.

Pytanie 1 / 5

Wynik: 0/0

Choose the correct sentence.

Co już umiesz

  • Bare infinitive to podstawowa forma czasownika bez to.
  • Stoi po czasownikach modalnych (can, must, should…), jak polski bezokolicznik po „móc” czy „musieć”; have to, be able to i ought to mają to.
  • Po let i make w stronie czynnej nie ma to: let me stay, made me cry. Allow ma to: allow me to stay.
  • Make w stronie biernej (was/were made) odzyskuje to: I was made to apologize.
  • Had better, would rather i why not też łączą się z formą podstawową; po help możliwe są obie formy.
Zobacz wszystkie lekcje z tej kategorii