Soru kelimeli sorular (wh-questions)

A1 · BaşlangıçSoru cümleleri

Where do you live? What does she want? Türkçedeki “Nerede yaşıyorsun?” sorusunu kelimesi kelimesine çeviremezsin: soru kelimesinden sonra yardımcı fiil + özne gerekir.

Neler öğreneceksin

  • Wh- sorusu bir soru kelimesiyle başlar: what, where, when, why, who, which, how
  • Soru kelimesinden sonra evet/hayır sorularındaki sıra gelir: yardımcı fiil + özne + asıl fiil
  • Başka bir yardımcı fiil yoksa do/does/did eklenir; asıl fiil hiçbir zaman öznenin önüne geçmez
  • Bazı karşılıklar kelimesi kelimesine çevrilmez: “Kaç yaşındasın?” = How old are you?, “Bu kelime ne demek?” = What does this word mean?

Soru kelimesi + yardımcı fiil + özne

Wh- sorusu, sadece evet ya da hayır değil, belirli bir bilgi ister. Türkçede soru kelimesi, cevabın geleceği yerde, çoğu zaman fiilden hemen önce durur ve cümlenin sırası değişmez: “Sen nerede yaşıyorsun?”, “O ne istiyor?” İngilizcede soru kelimesi her zaman cümlenin başına geçer ve hemen arkasından bir yardımcı fiil, sonra özne gelir. Sıradan fiillerde bu yardımcı fiil do, does ya da did olur.

Bu yüzden “Where you live?” ve “What she wants?” yanlıştır. Doğrusu “Where do you live?” ve “What does she want?”; asıl fiil yalın hâlde kalır (wants değil, want).

"Where do you live?"
"What does she want?"

Soru kelimeleri

Burada Türkçe sana yardım eder, çünkü karşılıklar çoğunlukla bire birdir: what = ne, where = nerede / nereye / nereden, when = ne zaman, why = neden / niye, who = kim, how = nasıl. Which (hangi, hangisi) belirli seçenekler arasından seçerken kullanılır.

Bazı karşılıklar ise kelimesi kelimesine çevrilmez. “Kaç yaşındasın?” → “How old are you?” (“How many age…?” değil). “Tren saat kaçta kalkıyor?” → “What time does the train leave?” Türkçede “geç kalmak” bir fiildir, ama İngilizcede be late dersin; bu yüzden “Neden geç kaldın?” → “Why are you late?” ya da geçmişte “Why were you late?”, asla “Why do you late?” değil.

"When did they arrive?"
"Why are you late?"
"How does this work?"

Evet/hayır sorularındakiyle aynı devrik yapı

Evet/hayır sorularında olduğu gibi, başka bir yardımcı fiil yoksa do/does (present simple) ya da did (past simple) eklenir. Cümlede zaten be, have ya da bir modal fiil varsa, do kullanılmaz; o fiil öznenin önüne geçer: “Nereye park edebilirim?” → “Where can I park?” Türkçede özneyi söylemesen de İngilizcede özne her zaman vardır.

Önemli bir istisna: who ya da what özneyi sorduğunda (“Burada kim yaşıyor?”), devrik yapı da do da yoktur. Sıra, olumlu cümledeki gibidir, tıpkı Türkçede olduğu gibi: Who lives here? Who has seen this movie? “Who does live here?” değil.

"Where can I park?"
"Who has seen this movie?"
"What time does the train leave?"

Gerçek hayattan İngilizce örnekler

"Why did she leave early?"
"How much does it cost?"
"Where were you last night?"
"Who did you meet?"

Dikkat

✗Where you live?
✓Where do you live?

“Nerede yaşıyorsun?” sorusunda yardımcı fiil yok, ama İngilizcede gerekir: soru kelimesinden sonra do/does/did gelir.

✗What she wants?
✓What does she want?

“O ne istiyor?” cümlesindeki sırayı koruma. Özneden önce does gelir ve want -s almaz.

✗How much it costs?
✓How much does it cost?

“Bu ne kadar?” sorusunun İngilizcesinde özne (it), yardımcı fiil (does) ve yalın fiil gerekir.

✗Why do you late?
✓Why are you late?

“Geç kalmak” Türkçede fiildir, ama İngilizcede be late denir. Be ile kurulan soruda do kullanılmaz; are öznenin önüne geçer.

✗How many age are you?
✓How old are you?

“Kaç yaşındasın?” sorusu İngilizcede how old ve be ile sorulur.

✗What means this word?
✓What does this word mean?

“Bu kelime ne demek?” sorusunda what, mean fiilinin nesnesidir: özne this word, yardımcı fiil ise does olur.

✗Who did see this movie?
✓Who saw this movie?

Who özne olduğunda (“Bu filmi kim izledi?”), normal bir soruda did eklenmez: sıra olumlu cümledeki gibidir.

Türkçeyle karşılaştırma

Türkçede soru kelimesi cümlenin içinde kalır ve yardımcı fiil yoktur: “Nerede yaşıyorsun?”, “O ne istiyor?”, “Bu ne kadar?”

İngilizcede soru kelimesi başa geçer ve onunla özne arasına bir yardımcı fiil girer. Sıradan fiillerde bu do/does/did olur, asıl fiil de öznenin arkasında yalın hâlde kalır: “Where do you live?”, “What does she want?”, “How much does it cost?” “Where you live?”, “What she wants?” ve “How much it costs?” yanlıştır.

“Neden geç kaldın?”, “Dün akşam neredeydin?”, “Nereye park edebilirim?”

Be ve modal fiillerle (can, will, must…) bu fiil öznenin önüne geçer, do kullanılmaz: “Why are you late?”, “Where were you last night?”, “Where can I park?” Dikkat: Türkçede “geç kalmak” bir fiil olduğu için “Why do you late?” demek çok doğal gelir, ama İngilizcede late bir fiil değil, be ile kullanılır: be late. “Why you are late?” de yanlıştır: are öznenin önüne geçmeli.

“Kaç yaşındasın?”, “Bu kelime ne demek?”, “Nerelisin?”

Bu sorular kelimesi kelimesine çevrilmez. “How old are you?” (yaş be ve old ile sorulur; “How many age are you?” değil). “What does this word mean?” (what burada nesnedir, bu yüzden does gerekir; “What means this word?” değil). “Where are you from?” (edat sonda kalır; “From where are you?” kulağa çok yapay gelir). Who özneyi sorduğunda ise, “Burada kim yaşıyor?” gibi, sıra Türkçedeki gibidir ve do yoktur: “Who lives here?”

💡 Soru kelimesinden sonra asıl fiil değil, yardımcı fiil gelir: Where do you live?, Where you live? değil.

💡 Be ve modal fiillerle do yoktur, o fiil öznenin önüne geçer: Why are you late? Where can I park? Özne de asla atlanmaz.

💡 “Kaç yaşındasın?” = How old are you? “Bu kelime ne demek?” = What does this word mean?

Gerçek hayatta: yol sorma

"Excuse me, where is the nearest pharmacy?"

"It's two blocks from here."

"How long does it take to walk there?"

"About ten minutes."

"What time does it close?"

"I think around eight. Why do you ask?"

Alıştırma

Alıştırma 1 · Doğru soruyu seç

Choose the correct question.

Alıştırma 2 · Doğru soruyu seç

Choose the correct question.

Alıştırma 3 · Doğru soruyu seç

Choose the correct question.

Alıştırma 4 · Doğru soruyu seç (be ile)

Choose the correct question — with 'be'.

Alıştırma 5 · Doğru soruyu seç

Choose the correct question.

Alıştırma 6 · Doğru soruyu seç (modal fiil ile)

Choose the correct question — with a modal.

Alıştırma 7 · Doğru soruyu seç

Choose the correct question.

Alıştırma 8 · Doğru soruyu seç

Choose the correct question.

Alıştırma 9 · Eksik bilgiyi where ile sor

Turn into a question with 'where': 'You put the keys ___.' → (ask where)

Alıştırma 10 · Eksik bilgiyi where ile sor

Ask about the missing information: 'She is going ___.' → (ask where)

Alıştırma 11 · Kelimeleri sıraya koy

?????

Alıştırma 12 · Sık yapılan hata: yardımcı fiilsiz soru

Turkish: “Nerede yaşıyorsun?” Which English question is correct?

Hızlı test

Öğrendiklerini kontrol etmek için beş kısa soru.

Soru 1 / 5

Puan: 0/0

Choose the correct question.

Neler öğrendin

  • Wh- sorusu what, where, when, why, who, which ya da how ile başlar.
  • Ardından yardımcı fiil + özne + asıl fiil gelir; Türkçedeki gibi cümlenin sırası olduğu gibi kalmaz.
  • Başka yardımcı fiil yoksa do/does/did eklenir; be, have ya da bir modal fiil varsa o fiil öne geçer. Who özneyi soruyorsa devrik yapı yoktur: Who lives here?
  • Kalıplara dikkat et, bunlar kelimesi kelimesine çevrilmez: How old are you?, What does this word mean?, What time…?, Where are you from?
Bu kategorideki tüm dersleri gör