Reason for, solution to, interest in: birçok ismin sabit bir edatı vardır; çoğu zaman ilgili fiilin ya da sıfatın edatıyla aynıdır, ama Türkçedeki ekle aynı değildir.
Neler öğreneceksin
Fiiller ve sıfatlar gibi birçok isim de ilgili olduğu şeyden önce sabit bir edat alır. Bu özellikle bir ilişkiyi, bir nedeni ya da bir tepkiyi anlatan soyut isimlerde çok yaygındır.
Bu ilkeyi Türkçeden tanıyorsun: “meslektaşlarımla ilişkim”, “sanata ilgi”, “duyuruya tepki.” Sorun, İngilizcedeki edatın çoğu zaman Türkçedeki ekle örtüşmemesi. En büyük tuzak isim tamlamasıdır: Türkçede “gecikmenin nedeni”, “bu sorunun çözümü” dersin ve “-in … -i” yapısını of ile çevirmek çok doğal gelir. Oysa bu isimler of değil, kendi edatlarıyla kullanılır: the reason for the delay, the solution to this problem. Bu isimleri her zaman edatlarıyla birlikte, bir blok olarak öğren.
Bazen isim, ilgili fiilden ya da sıfattan farklı bir edat alır ve bunu tahmin etmenin yolu yoktur: kalıbı bir blok olarak öğrenmen gerekir. “Good at” (sıfat), isim olunca “a talent for” olur, “a talent at” değil.
Türk öğrencilerin en sık takıldığı noktalar:
İsim tamlaması → of değil: “gecikmenin nedeni” → the reason for the delay, “bu sorunun çözümü” → a solution to this problem, “ürüne olan talep” → the demand for the product.
“-e” eki → to değil: “sanata ilgi” → an interest in art, “öğretmenime saygı” → respect for my teacher, “müziğe tutku” → a passion for music, “dillere yeteneği” → a talent for languages, “daha iyi toplu taşımaya ihtiyaç” → a need for better public transport. (in need of ayrı bir kalıptır: “The house is in need of repair.”)
Peki of ne zaman doğru? Bu isimlerde of genellikle bir şeyin parçasını ya da miktarını gösterir: “an increase of 10%” (yüzde 10'luk bir artış), ama “an increase in prices” (fiyatlardaki artış).
Türkçenin yardım ettiği yerler: “-le ilişki” → relationship with, “duyuruya tepki” → response to, “üzerinde etki” → influence on, “fiyatlardaki artış” → increase in prices, “hakkında şüphe” → doubt about, “iklim değişikliği konusundaki endişe” → concern about climate change, “plan hakkındaki görüş” → opinion of/on/about. Tutum için attitude to (daha çok İngiliz İngilizcesi) ya da toward(s) kullanılır.
Deneyim: “experience of” daha çok İngiliz İngilizcesidir; Amerikan İngilizcesinde daha çok “experience in” (bir alan) ya da “experience with” (araçlar, insanlar) duyulur. Burada Türkçedeki “bu tür işlerde deneyim” sana yardımcı olur. “Experience for” ya da “experience to” yanlıştır.
“Kararının nedeni” bir isim tamlaması, ama İngilizcede reason her zaman for ile kullanılır.
“Bu sorunun çözümü” → a solution to this problem. Solution, answer ve response gibi isimler to ile kullanılır.
“Klasik müziğe ilgi” → interest in. İsim de interested sıfatı gibi in ile kullanılır.
“Öğretmenime saygı” cümlesindeki “-e” to değildir: respect for. (With respect to başka bir kalıptır: “… konusunda”, “… ile ilgili olarak”.)
“Müziğe tutku” → a passion for music. Passion, talent, respect ve need gibi isimler for ile kullanılır.
Türkçede iki isim çoğu zaman “-in … -i” tamlamasıyla bağlanır: “gecikmenin nedeni”, “bu sorunun çözümü”, “kararının sebebi”
Kelimesi kelimesine çevirince “reason of”, “solution of” gibi yanlış kalıplar çıkar. Doğrusu: “the reason for the delay”, “a solution to this problem”, “the reason for your decision.” Soyut bir isimden sonra of yazmadan önce, o ismin sabit bir edatı olup olmadığını kontrol et.
Türkçede birçok isim “-e” ekiyle bağlanır: “sanata ilgi”, “öğretmenime saygı”, “müziğe tutku”
Bu “-e” eki İngilizcede to olmaz: an interest in art, respect for my teacher, a passion for music. Ama bazen tutar: “duyuruya tepki” → a response to the announcement, “soruya cevap” → an answer to the question. Emin değilsen ilgili İngilizce sıfatı ya da fiili düşün: interested in → interest in.
Bazı Türkçe kalıplar İngilizceyle örtüşür: “-le ilişki”, “üzerinde etki”, “-deki artış”, “hakkında şüphe”
Burada sezgin işe yarar: “a good relationship with my colleagues”, “a strong influence on his younger brother”, “an increase in prices”, “no doubt about his talent.” Yani -le → with, üzerinde → on, -deki → in, hakkında → about bu isimlerde doğru sonuç verir.
💡 İsim tamlamasına dikkat: “-in nedeni” → reason for, “-in çözümü” → solution to; of değil.
💡 “-e” her zaman to değildir: interest in, respect for, passion for; ama response to, answer to.
💡 Emin değil misin? Türkçedeki eki değil, İngilizcedeki fiili ya da sıfatı düşün (interested in, depend on).
"What's your opinion of the new policy?"
"Honestly, I have some doubts about it — I don't see a clear reason for it."
"I get that. What would be a better solution to the problem, do you think?"
"I'm not sure yet, but I appreciate your interest in the topic."
Alıştırma 1 · Doğru edatı seç
There's no easy solution ___ this problem.
Alıştırma 2 · Doğru edatı seç
What's the reason ___ the delay?
Alıştırma 3 · Doğru edatı seç
She has a real interest ___ photography.
Alıştırma 4 · Doğru edatı seç
I have a good relationship ___ my colleagues.
Alıştırma 5 · Doğru edatı seç
There's a real need ___ better public transport.
Alıştırma 6 · Doğru edatı seç
He has a strong influence ___ his younger brother.
Alıştırma 7 · Doğru edatı seç
There's been an increase ___ prices recently.
Alıştırma 8 · Doğru cümleyi seç
Choose the correct sentence.
Alıştırma 9 · Cümleyi doğru edatla tamamla
Fill in the correct preposition: There's no doubt ___ his talent.
Alıştırma 10 · Cümleyi doğru edatla tamamla
Fill in the correct preposition: She has a real passion ___ music.
Alıştırma 11 · İsimleri aldıkları edata göre gruplara ayır
0 / 8 yerleştirildi
Alıştırma 12 · Sık yapılan hata: isim tamlamasını of ile çevirmek
Turkish: “Gecikmenin nedeni ne?” Which English sentence is correct?
Öğrendiklerini kontrol etmek için beş kısa soru.
Soru 1 / 5
Puan: 0/0
There's growing concern ___ climate change.
Birleşik edatlar
because of, due to, in spite of, according to gibi birleşik edatlar ve temel kural: arkalarından tam bir cümle değil, bir isim öbeği gelir.
Edat + -ing
Edat + -ing: İngilizcede bir edattan hemen sonra gelen fiil -ing biçimini alır. Türkçedeki “-meyi, -mekten, -mekle” yapılarına çok benzer.
Fiil + edat
listen to, wait for, depend on, apologize for gibi fiillerden sonra gelen sabit edatlar: her fiilin kendi edatı var ve Türkçedeki ek her zaman yol göstermez.
Sabit edatlar (dependent prepositions)
Dependent prepositions: belirli bir fiil, sıfat ya da isimle her zaman birlikte kullanılan edat. Türkçedeki hâl eklerini çevirmek neden yanıltır?