"I'm tired," she said. → She said (that) she was tired.
Czego się nauczysz
Mowa niezależna powtarza czyjeś słowa dokładnie, w cudzysłowie. Mowa zależna (reported speech) opowiada, co ktoś powiedział, bez cytowania słowo w słowo. Cudzysłów znika, a często pojawia się that, odpowiednik polskiego „że”. Różnica: „że” jest po polsku obowiązkowe, a that, zwłaszcza w mowie potocznej, często się pomija. Obie wersje są poprawne: She said that she was tired / She said she was tired.
Uwaga na przecinek. Po polsku przed „że” zawsze stawiasz przecinek („Powiedziała, że jest zmęczona”). Po angielsku przed that w mowie zależnej przecinka nie ma: „She said that she was tired”, a nie „She said, that she was tired”.
Najważniejsza różnica dotyczy czasu. Polski zostawia czas z oryginału: „Jestem zmęczona” → „Powiedziała, że jest zmęczona”. Po angielsku po said/told czasownik zwykle cofa się o jeden czas: am → was, have finished → had finished, can't → couldn't. Jeśli to, co ktoś powiedział, jest nadal prawdą, angielski pozwala też zostawić czas teraźniejszy („She said she lives in Madrid.”). W tej lekcji ćwiczysz jednak formę standardową, z cofnięciem czasu, która po said/told prawie zawsze jest poprawna.
Nie zapominaj o podmiocie. Po polsku mówisz „Powiedziała, że jest zmęczona”, bez „ona”. Po angielsku zdanie po said musi mieć podmiot: „Anna said (that) she was tired”, nigdy „Anna said that was tired”.
Po polsku „powiedzieć” działa z osobą i bez niej: „Powiedział, że jest zajęty” i „Powiedział mi, że jest zajęty”. Po angielsku nie. Po say od razu stoi to, co ktoś powiedział, bez słuchacza (albo z to + słuchacz). Jeśli chcesz wspomnieć, do kogo ktoś mówił, użyj tell – z osobą zaraz po czasowniku, bez to.
„Powiedział mi, że jest zajęty” = „He told me (that) he was busy.” albo „He said to me (that) he was busy.”, ale nigdy „He said me”. W drugą stronę tell bez słuchacza („He told that…”) jest błędem. Wyjątek to stałe wyrażenia: tell the truth, tell a lie, tell a story. Występują bez słuchacza, ale nie łączą się z that.
Kiedy przekazujesz wiadomość, historię albo żart (the news, a story, a joke), używasz tell, nie say: „Przekazała mamie tę wiadomość” → „She told her mother the news.”, a nie „She said the news to her mother”. Polskie „opowiedzieć” i „powiedzieć komuś o czymś” to zwykle tell: „Powiedział nam, że się przeprowadza” → „He told us he was moving.”
Mowę zależną opowiadasz z innego punktu widzenia niż osoba, która mówiła. Dlatego zaimki zwykle się zmieniają: I zmienia się w he albo she, my w his albo her itd. Po polsku robisz to samo: „Moja siostra mieszka w Paryżu” → „Tom powiedział, że jego siostra mieszka w Paryżu”.
Tu polski pomaga: „jego” = his, „jej” = her, a wybór zależy od właściciela, nie od rzeczy, tak jak po angielsku. Siostra Toma to his sister, siostra Anny to her sister. Nie zostawiaj tylko my z oryginału.
Tak jak po polsku „jutro” zmienia się w „następnego dnia”, po angielsku this często zmienia się w that, a tomorrow w the next day, gdy czas lub miejsce są już inne: „I love this song.” → „She said (that) she loved that song.” Jeśli przekazujesz wiadomość tego samego dnia, tomorrow może zostać: „They said (that) they were leaving tomorrow.”
„Powiedziała mi” to nie said me. Ze słuchaczem używasz tell (albo said to me).
Gdy tell przekazuje czyjeś słowa, zaraz po nim stoi słuchacz. Jeśli go nie wymieniasz, użyj say (wyjątek: stałe wyrażenia typu tell the truth / tell a story).
„Przekazać mamie wiadomość”: informację, historię czy wiadomość przekazujesz przez tell + osoba.
Po polsku „powiedziała, że nie może przyjść”, w czasie teraźniejszym. Po said czasownik zwykle cofa się o jeden czas: can't → couldn't, is → was.
„Powiedziała, że jest zmęczona” działa po polsku, ale po angielsku zdanie potrzebuje podmiotu: she was tired.
Przed polskim „że” zawsze stoi przecinek, ale przed that w mowie zależnej przecinka nie ma.
Dopasuj zaimek do nowego punktu widzenia, tak jak po polsku „moja siostra” zmienia się w „jego siostra”.
Po polsku „powiedzieć” działa z osobą i bez niej: „Powiedział, że…”, „Powiedział mi, że…”, „Powiedziała mamie o wszystkim”
Po angielsku trzeba zmienić czasownik. Ze słuchaczem używasz tell: „He told me (that) he was busy.” Say ze słuchaczem działa tylko z to: „He said to me (that) he was busy.” „He said me…” jest zawsze błędem.
Polski zostawia czas z oryginału: „Powiedziała, że jest zmęczona”, „Powiedziała, że nie może przyjść”
Po angielsku po said/told czasownik zwykle cofa się o jeden czas: „Anna said (that) she was tired.”, „Maria said she couldn't come to the party.” Polski czas teraźniejszy w zdaniu z „że” to często angielski past simple.
Po „że” podmiot często znika („Powiedziała, że jest zmęczona”), a przed „że” zawsze stoi przecinek
Po angielsku podmiot jest obowiązkowy: „Anna said (that) she was tired.” Za to that jest opcjonalne i nie ma przed nim przecinka: „She said she was tired” jest tak samo naturalne jak „She said that she was tired”.
💡 „Powiedział mi” = he told me (albo he said to me), nigdy he said me.
💡 Cofnij czas: „powiedziała, że jest / skończyła / nie może” → was / had finished / couldn't.
💡 Przed that nie stawiaj przecinka, a po that nie zapominaj o podmiocie.
"Did Jack call?"
"Yeah, he said he'd finished his homework and asked if you could call him back."
"OK, thanks — did he say when?"
"He just said it wasn't urgent."
Ćwiczenie 1 · Wybierz poprawne zdanie w mowie zależnej
Choose the correct reported statement for: Anna: 'I am tired.'
Ćwiczenie 2 · Wybierz poprawne zdanie
Choose the correctly reported sentence.
Ćwiczenie 3 · Wybierz poprawne zdanie
Choose the correctly reported sentence.
Ćwiczenie 4 · Wybierz poprawne zdanie
Choose the correctly reported sentence for: Tom: 'My sister lives in Paris.'
Ćwiczenie 5 · Wybierz poprawne zdanie
Choose the correctly reported sentence for: 'We are leaving tomorrow.'
Ćwiczenie 6 · Wybierz właściwy czasownik
Choose the correct verb: 'She ___ me she was going to be late.'
Ćwiczenie 7 · Wybierz właściwy czasownik
Choose the correct verb: 'He ___ (that) the meeting was cancelled.' (no listener mentioned)
Ćwiczenie 8 · Wybierz poprawne zdanie
Choose the correctly reported sentence for: Maria: 'I can't come to the party.'
Ćwiczenie 9 · Przekaż, co powiedział
Report this statement: Jack: 'I have finished my homework.' → Jack said ___.
Ćwiczenie 10 · Przekaż, co powiedziała, używając told
Report this statement, using 'told': Lena: 'I need your help.' → Lena ___.
Ćwiczenie 11 · Przyporządkuj do grup
Posortowano: 0 / 4
Ćwiczenie 12 · Typowy błąd: „powiedziała mi, że” → she said me
Polish: "Powiedziała mi, że jest zajęta." (reported later) Which English sentence is correct?
Pięć szybkich pytań: sprawdź, co już umiesz.
Pytanie 1 / 5
Wynik: 0/0
Choose the correctly reported sentence for: 'I love this song.'
Pytania w mowie zależnej
Pytania w mowie zależnej: szyk zdania twierdzącego, bez do/did, if lub whether zamiast „czy” i przesunięcie czasów: She asked where I lived.
Następstwo czasów (backshift)
W mowie zależnej po said angielski cofa czas o krok w przeszłość: „I work here” → „She said she worked there”. Polski tego nie robi.
Słowa czasu i miejsca w mowie zależnej
W mowie zależnej today, here i this zmieniają się w that day, there i that, gdy relacjonujesz czyjeś słowa później albo w innym miejscu.
Polecenia i prośby w mowie zależnej
Polecenia i prośby w mowie zależnej: tell/ask + osoba + to + czasownik, not to w przeczeniu. Dlaczego „żeby” nie zamienia się w that.