Zaimki pytające: who, whose, what, which

A2 · PodstawowyZaimki

Who, whose, what i which pytają dokładnie o tę informację, której ci brakuje: osobę, właściciela, rzecz albo wybór. Polskie „kto, czyj, co, który” bardzo w tym pomagają – trudniejszy jest szyk pytania.

Czego się nauczysz

  • Cztery główne słowa pytające – who, whose, what, which – i o co pyta każde z nich
  • Kiedy which zamiast what – podobnie jak „który” zamiast „jaki”
  • Szyk pytania, w tym pytania o podmiot, w których nie ma do/does/did
  • Krótka uwaga o formalnym whom i o tym, dlaczego na co dzień wystarczy who

Najważniejsza zasada

Zaimek pytający zastępuje dokładnie tę informację, której jeszcze nie znasz: osobę, właściciela, rzecz albo wybór spośród kilku możliwości. Zwykle stoi na początku pytania.

Who, which i whose mają po angielsku jeszcze drugą funkcję: łączą dwie części zdania, jak w „the neighbor who called” („sąsiad, który dzwonił”). To osobny temat – w tej lekcji tylko zadajemy pytania.

Who czy what – osoba czy rzecz

Who pyta o osobę: „Who called the office this morning?” – chcesz poznać imię albo tożsamość. To polskie „kto” (i „kogo”, „komu”, „z kim” – po angielsku who się nie odmienia).

What pyta o rzecz, ideę albo czynność: „What did the email say?” – chcesz informacji, a nie tożsamości. To polskie „co” (a często też „jaki”). Uwaga na kalki z „jak”: „Jak się nazywasz?” to „What's your name?”, a „Jak to się nazywa po angielsku?” – „What is it called in English?”, nie „How is it called?”. A pytając o zawód („Kim jesteś z zawodu?”), mówisz „What do you do?”, nie „Who are you?”.

"Who called the office this morning?"
"What did the email say?"

Which czy what – i whose

Which wybierasz, gdy chodzi o wybór z konkretnego, znanego zestawu: „Which bus goes downtown, the 12 or the 14?” What – gdy pytanie jest otwarte, bez konkretnych opcji: „What bus goes downtown?” Tu polski bardzo pomaga: to prawie jak „który” i „jaki”. „Który autobus, 12 czy 14?” → which; „Jaki autobus jedzie do centrum?” → what.

Whose pyta, do kogo coś należy: „Whose phone is this?” To dokładnie polskie „czyj/czyja/czyje” – tylko bez odmiany. Uważaj na pisownię: whose i who's brzmią tak samo, ale who's to skrót od „who is” albo „who has”. „Czyj to rower?” to więc „Whose bike is this?”, nigdy „Who's bike…?”.

"Which bus goes downtown, the 12 or the 14?"
"What bus goes downtown?"
"Whose phone is this?"

Who jako dopełnienie – i uwaga o whom

Who służy też do pytania o dopełnienie, w codziennym angielskim mówionym i pisanym: „Who did you call?” („Do kogo dzwoniłeś?”) jest w pełni poprawne. Przyimek zwykle ląduje na końcu: „Z kim idziesz?” → „Who are you going with?”, a nie „With who are you going?”.

Uwaga dla formalnego stylu: w oficjalnych tekstach spotkasz whom zamiast who w roli dopełnienia – „Whom did you call?” znaczy to samo. To opcja, a nie obowiązek: who jest standardem także jako dopełnienie, zarówno w brytyjskim, jak i w amerykańskim angielskim. Skoro po polsku masz „kogo”, „komu”, „z kim”, kusi, żeby wszędzie wstawiać whom – lepiej tego nie robić, a już nigdy w roli podmiotu („Whom is knocking?” to błąd).

"Who did you call?"
"Whom did you call?"

Szyk zdania z zaimkiem pytającym

Większość pytań ma schemat: słowo pytające + czasownik posiłkowy (do/does/did, is/are/was, can…) + podmiot + czasownik główny – „What does this word mean?” Po polsku wystarczy „Co znaczy to słowo?”, a szyk jest dowolny („Co powiedziała Ania?”). Po angielsku „What you need?” albo „What said Ania?” to błędy – poprawnie „What do you need?”, „What did Ania say?”.

Jest jeden ważny wyjątek: gdy słowo pytające samo jest podmiotem, nie dodajesz czasownika posiłkowego i od razu przechodzisz do czasownika – „Who fixed the printer?”, bo to who naprawił drukarkę. Tu polski działa tak samo („Kto naprawił drukarkę?”), ale gdy już opanujesz do/does/did, łatwo przesadzić: „Who did fix the printer?” jest możliwe tylko z mocnym akcentem, dla emfazy; neutralne pytanie nie ma did.

"What does this word mean?"
"Who fixed the printer?"

Prawdziwy angielski

"Who's picking up the kids from school today?"
"What's the WiFi password here?"
"Which size do you need, medium or large?"
"Whose turn is it to load the dishwasher?"

Uwaga

✗Who's bike is blocking the driveway?
✓Whose bike is blocking the driveway?

„Czyj rower…?” to whose. Who's brzmi tak samo, ale znaczy „who is” albo „who has”.

✗What you need for the trip?
✓What do you need for the trip?

„Czego potrzebujesz?” – po polsku bez dodatkowego słowa. Po angielsku, gdy słowo pytające nie jest podmiotem, potrzebne jest do/does/did.

Who did fix the printer?Tutaj mniej naturalne
✓Who fixed the printer?

Who jest tu podmiotem (to on naprawił), więc pytanie jest proste, jak „Kto naprawił drukarkę?”. „Who did fix…?” brzmi jak emfaza, a nie zwykłe pytanie.

✗How is it called in English?
✓What is it called in English?

Kalka z „Jak to się nazywa?”. Po angielsku o nazwę pytasz przez what. Podobnie „Jak się nazywasz?” → „What's your name?”.

✗What one do you want, the red or the blue?
✓Which one do you want, the red or the blue?

Wybór z dwóch znanych opcji to which – jak polskie „który”.

With who are you going to the party?Tutaj mniej naturalne
✓Who are you going to the party with?

„Z kim idziesz?” – po polsku przyimek na początku. W codziennym angielskim przyimek stoi na końcu pytania.

✗Whom is knocking at the door?
✓Who is knocking at the door?

Whom może zastąpić who tylko w roli dopełnienia, nigdy podmiotu – a na co dzień i tak mówi się who.

Porównanie z polskim

„Czyj/czyja/czyje” pyta o właściciela: „Czyj to telefon?”, „Czyja to torba?”

Po angielsku to whose – jedno słowo dla wszystkich rodzajów i liczb: „Whose phone is this?”, „Whose bag is this?”, „Whose keys are these?”. Zwróć uwagę na szyk: whose + rzeczownik na początku, potem is/are.

Po polsku rozróżniasz „jaki” (pytanie otwarte) i „który” (wybór z kilku znanych opcji)

Angielski robi to samo: what dla pytań otwartych („What size do you wear?”), which dla wyboru z konkretnych opcji („Which size, medium or large?”). „Jaki jest twój adres?” to „What's your address?” – nie which.

Po polsku pytanie nie potrzebuje czasownika posiłkowego, a szyk jest swobodny: „Co powiedziała?”, „Co powiedziała Ania?”, „Gdzie mieszka twój brat?”

Po angielsku po słowie pytającym musi stać czasownik posiłkowy, a potem podmiot: „What did she say?”, „What did Ania say?”. Wyjątek: pytanie o podmiot – „Who called?”, „What happened?” – bez do/did, tak jak po polsku „Kto dzwonił?”.

Polskie „kto” odmienia się: kogo, komu, z kim, o kim – a przyimek stoi na początku („Z kim rozmawiałaś?”)

W codziennym angielskim who się nie zmienia, a przyimek przechodzi na koniec: „Who were you talking to?”, „Who are you going with?”. Whom jest formalne i opcjonalne – nie musisz go używać.

💡 Kto → who, czyj → whose, co/jaki → what, który → which.

💡 Słowo pytające + do/does/did + podmiot + czasownik – chyba że pytasz o podmiot: Who called?

💡 „Jak to się nazywa?” = What is it called?; „Jak się nazywasz?” = What's your name?

Z życia wzięte: odbiór zamówienia w kawiarni

"Hi, I'm picking up an order."

"Sure — who's it under?"

"Jordan Kim."

"Got it — one iced latte, one bagel. Oh, and whose reusable cup is this on the counter? Is it yours?"

"Actually, yes, thank you! I almost forgot it."

Ćwiczenia

Ćwiczenie 1 · Wybierz właściwe słowo pytające

You hear a knock and want to know who is at the door. Which question word do you need?

Ćwiczenie 2 · Wybierz właściwe słowo pytające

You want to know the name of a dish on the menu. Which question word fits?

Ćwiczenie 3 · Wybierz poprawną pisownię

Which sentence is spelled correctly?

Ćwiczenie 4 · Wybierz naturalne pytanie

A barista points to the two pastries left in the case. Which question sounds most natural?

Ćwiczenie 5 · Wybierz poprawnie zbudowane pytanie

Which question is correctly formed?

Ćwiczenie 6 · Uzupełnij pytanie

You're writing a formal email and need to ask who you should contact about an invoice. Complete the question with one word (the everyday word or its more formal alternative are both accepted): "___ should I contact about the invoice?"

Ćwiczenie 7 · Posegreguj pytania

Who left this note on my desk?
Who is calling right now?
Who fixed the printer?
What time is the meeting?
Which shirt looks better, the blue or the gray?
What does this word mean?

Posortowano: 0 / 6

Ćwiczenie 8 · Ułóż pytanie

????

Ćwiczenie 9 · Ułóż pytanie

????

Ćwiczenie 10 · Uzupełnij pytanie

You're at a hotel front desk. A package arrived but no name was given. Complete the question with one word: "___ left this package?"

Ćwiczenie 11 · Uzupełnij pytanie

Two coats are hanging by the door and you want to know which one belongs to your friend. Complete the question with one word: "___ coat is yours, the black one or the gray one?"

Ćwiczenie 12 · Uzupełnij pytanie

You found a wallet on a bus seat and want to know who it belongs to. Complete the question with one word: "___ wallet is this?"

Ćwiczenie 13 · Popraw błąd

Fix the mistake and type the correct sentence: "Who's turn is it to pay for coffee?"

Ćwiczenie 14 · Popraw błąd

Fix the mistake and type the correct sentence: "What you want for lunch?"

Ćwiczenie 15 · Sytuacja z życia

You're filling out a delivery form. There are three units at the same address, and you need to know which one the package should go to. Which question should you ask?

Ćwiczenie 16 · Pułapka: „Jak to się nazywa?”

Polish: "Jak to się nazywa po angielsku?" Which English question is correct?

Szybki test

Pięć szybkich pytań: sprawdź, co już umiesz.

Pytanie 1 / 5

Wynik: 0/0

You're at a shoe store and there are two pairs left in your size. Which question should you ask the clerk?

Co już umiesz

  • Who pyta o osobę (kto, kogo, komu), what – o rzecz, ideę albo czynność (co, jaki).
  • Which – wybór spośród konkretnych, znanych opcji (który); what – pytanie otwarte.
  • Whose pyta o właściciela (czyj) – nie myl go z who's.
  • Po słowie pytającym dodaj do/does/did (albo inny czasownik posiłkowy) – chyba że to ono jest podmiotem: Who called?
  • Whom to formalna, nieobowiązkowa wersja who w roli dopełnienia; na co dzień wystarczy who.
Zobacz wszystkie lekcje z tej kategorii