Zaawansowane zdania względne

B2 · Wyższy średnio zaawansowanyZdania względne

I have three sisters, two of whom live abroad. He apologized, which surprised everyone. Dwie konstrukcje, które znasz z polskiego, tylko w angielskiej formie.

Czego się nauczysz

  • Kwantyfikator + of + whom/which mówi o części grupy (two of whom, most of which), jak polskie „z których dwie”, „z których większość”
  • Po kwantyfikatorze: of whom dla ludzi, of which dla rzeczy – choć po polsku w obu przypadkach mówisz „z których”
  • Which może odnosić się do całego poprzedniego zdania, tam gdzie po polsku mówisz „co”
  • Takie which zawsze stoi po przecinku i nigdy nie zastąpisz go słowem that ani what

Dwie zaawansowane konstrukcje

Poza podstawowymi zdaniami względnymi definiującymi i niedefiniującymi angielski ma dwie bardziej wyszukane konstrukcje: komentarz o części grupy z kwantyfikatorem oraz odniesienie do całej myśli, a nie do jednego rzeczownika.

Dobra wiadomość: obie istnieją w polskim. „Mam trzy siostry, z których dwie mieszkają za granicą” i „Przeprosił, co wszystkich zaskoczyło” to zupełnie naturalne polskie zdania. Musisz tylko nauczyć się angielskiej formy i uważać na dwa słowa, które same cisną się na usta: „who” i „what”.

"I have three sisters, two of whom live abroad."
"He apologized, which surprised everyone."

Kwantyfikator + of whom / of which

Słowa takie jak „many”, „some”, „none”, „several” i liczebniki łączą się z „of whom” (ludzie) albo „of which” (rzeczy), żeby powiedzieć coś o części grupy, o której przed chwilą była mowa.

Dwie różnice wobec polskiego. Po pierwsze, kolejność: po polsku „z których większość”, a po angielsku najpierw kwantyfikator: „most of which”, „two of whom”. Po drugie, polskie „których” pasuje do ludzi i do rzeczy, a angielski je rozróżnia: siostry, kandydaci, koledzy → of whom; piosenki, restauracje, samochody → of which. Po „of” zawsze „whom”, nigdy „who”.

"She wrote fifty songs, many of which became hits."
"There were twenty applicants, none of whom were qualified."

„Which” odnoszące się do całego zdania

Zwykle zaimek względny odnosi się do jednego rzeczownika. Ale „which” może też odnosić się do całej myśli poprzedniego zdania. To tak zwane zdanie względne odnoszące się do całego zdania (sentential relative clause). Jest zawsze niedefiniujące, więc oddziela się je przecinkiem (w luźnym tekście czasem myślnikiem), a „that” nigdy go tu nie zastąpi.

Po polsku w tym miejscu mówisz „co”: „Zespół nie zdążył z terminem, co zdenerwowało klienta”. Ponieważ „co?” w pytaniach to „what?”, Polacy odruchowo piszą „what”. To błąd: w tej konstrukcji jedyną możliwością jest „which”. Przecinek przynajmniej nie sprawi ci kłopotu, bo w polskim też go stawiasz.

"The team missed the deadline, which annoyed the client."
"She passed the exam, which made her parents proud."

Prawdziwy angielski

"He owns several restaurants, most of which are in Kyiv."
"I invited ten colleagues, several of whom couldn't attend."
"He forgot her birthday, which upset her deeply."
"I have five cousins, three of whom I've never met."

Uwaga

✗The team missed the deadline, what annoyed the client.
✓The team missed the deadline, which annoyed the client.

Polskie „co” w tej konstrukcji to „which”, nie „what”. „What” nie jest tu zaimkiem względnym.

✗He apologized, that surprised everyone.
✓He apologized, which surprised everyone.

Gdy „which” odnosi się do całego zdania, nigdy nie można go zastąpić przez „that” – i zawsze potrzebny jest przecinek.

✗I have three sisters, two of who live abroad.
✓I have three sisters, two of whom live abroad.

Po przyimku „of” używasz „whom”, nie „who” – podobnie jak po polsku po „z” mówisz „których”, a nie „które”.

✗I invited ten colleagues, several of which couldn't attend.
✓I invited ten colleagues, several of whom couldn't attend.

Polskie „z których” pasuje do ludzi i do rzeczy, ale po angielsku o ludziach mówisz „of whom”.

✗He owns several restaurants, most of whom are in Kyiv.
✓He owns several restaurants, most of which are in Kyiv.

Restauracje to rzeczy, więc „of which”. „Whom” dotyczy tylko ludzi.

✗I have three sisters, two of them live abroad.
✓I have three sisters, two of whom live abroad.

Po polsku czasem dopisujesz po przecinku „dwie z nich mieszkają…”. Po angielsku dwa pełne zdania połączone samym przecinkiem to błąd: użyj „two of whom” albo postaw kropkę (… sisters. Two of them live abroad.).

He owns several restaurants, of which most are in Kyiv.Tutaj mniej naturalne
✓He owns several restaurants, most of which are in Kyiv.

To kalka z „z których większość”. Zdanie jest poprawne, ale brzmi sztywno; naturalny szyk to kwantyfikator + of which.

Porównanie z polskim

Po polsku do całego poprzedniego zdania odnosi się „co”: „Zapomniał o jej urodzinach, co ją bardzo zasmuciło”

Konstrukcja jest taka sama, różni się tylko słowo. „Co” w pytaniu to „what”, ale tutaj odpowiada mu wyłącznie „which”: „He forgot her birthday, which upset her deeply.” Ani „what”, ani „that” nie są tu możliwe. Możesz też, jak w polskim, zacząć nowe zdanie od „This”: „He forgot her birthday. This upset her deeply.” – ale nie łącz dwóch zdań samym przecinkiem z „it”.

Polskie „z których” odnosi się zarówno do ludzi, jak i do rzeczy: „trzy siostry, z których dwie…”, „pięćdziesiąt piosenek, z których wiele…”

Angielski wymaga wyboru: of whom dla ludzi (two of whom), of which dla rzeczy (many of which). Polska odmiana przez przypadki pomaga ci za to z „whom”: tak jak po „z” mówisz „których” (dopełniacz), a nie „które”, tak po „of” mówisz „whom”, a nie „who”.

W polskim przyimek i zaimek idą na początek: „z których większość”, „z których żaden”

Po angielsku najpierw kwantyfikator, potem „of whom/of which”: „most of which”, „none of whom”. Szyk „of which most” spotkasz w bardzo formalnych tekstach, ale w zwykłym angielskim brzmi sztucznie.

💡 „…, co…” odnoszące się do całego zdania → „…, which…”, nigdy what ani that.

💡 „Z których” o ludziach → of whom; o rzeczach → of which.

💡 Najpierw kwantyfikator: most of which, two of whom.

Z życia wzięte: rozmowa ze znajomym po wyjeździe

"How was the trip? Weren't you traveling with a big group?"

"Yeah, twelve of us, most of whom I'd never met before."

"And how did it go?"

"Great, actually — which surprised me, honestly."

Ćwiczenia

Ćwiczenie 1 · Wybierz poprawne połączenie

Choose the correct quantifier + relative pronoun combination.

Ćwiczenie 2 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence.

Ćwiczenie 3 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence referring to a whole preceding clause (not just one noun).

Ćwiczenie 4 · Wybierz poprawne połączenie

Choose the correct quantifier + relative pronoun combination.

Ćwiczenie 5 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence.

Ćwiczenie 6 · Wybierz poprawne połączenie

Choose the correct quantifier + relative pronoun combination.

Ćwiczenie 7 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence.

Ćwiczenie 8 · Wybierz poprawne połączenie

Choose the correct quantifier + relative pronoun combination for people.

Ćwiczenie 9 · Połącz zdania

Combine using 'which' to refer to the whole first sentence: 'He forgot her birthday. This upset her deeply.'

Ćwiczenie 10 · Połącz zdania

Combine using a quantifier + relative pronoun: 'I read ten books last month. Three of the books were excellent.'

Ćwiczenie 11 · Podziel na grupy

two of whom
many of which
none of whom
which surprised everyone
which annoyed the client
which upset her deeply

Posortowano: 0 / 6

Ćwiczenie 12 · Typowy błąd: polskie „co”

Polish: "Zapomniał o jej urodzinach, co ją bardzo zasmuciło." Which English translation is correct?

Szybki test

Pięć szybkich pytań: sprawdź, co już umiesz.

Pytanie 1 / 5

Wynik: 0/0

Choose the correct sentence.

Co już umiesz

  • Kwantyfikator + of whom/which mówi o części grupy: two of whom, most of which.
  • Of whom dla ludzi, of which dla rzeczy, choć po polsku w obu przypadkach jest „z których”.
  • Which może odnosić się do całego poprzedniego zdania – tam, gdzie po polsku mówisz „co”.
  • Takie which zawsze stoi po przecinku; nigdy nie zastąpisz go słowem that ani what.
Zobacz wszystkie lekcje z tej kategorii