Act (fiil) → action (isim) → active (sıfat) → actively (zarf): tek kök, dört sonek, dört tür. Birçoğunun Türkçede bir karşılığı var: umutlu, umutsuz, mutluluk, yıkanabilir.
Neler öğreneceksin
Sonek, bir kelimenin sonuna eklenen küçük bir parçadır. Öneklerin çoğundan farklı olarak sonekler genellikle kelimenin türünü değiştirir: çoğu zaman sadece sonekine bakarak kelimenin isim mi, sıfat mı, fiil mi, zarf mı olduğunu anlarsın.
Bu ilkeyi Türkçeden çok iyi biliyorsun; Türkçe, kelimeleri neredeyse tamamen eklerle türetir: yönetmek → yönetim, umut → umutlu → umutsuz, mutlu → mutluluk. Üstelik birçok İngilizce sonekin Türkçede şaşırtıcı derecede benzer bir karşılığı vardır.
-tion/-sion (çoğu zaman -ation: inform → information), -ment, -ness, -ity ve -er/-or bir fiili ya da sıfatı isme dönüştürür. Hangi kelimenin hangi soneki aldığını genellikle öğrenmen gerekir.
Türkçeden köprüler: -ness ve -ity çoğu zaman “-lık / -lik” ekine karşılık gelir (mutluluk → happiness, iyilik → kindness, etkinlik → activity), -er/-or ise “-ıcı / -ici” ya da “-men” ekine (sürücü → driver, öğretmen → teacher). Türkçede “-lık” neredeyse her sıfata eklenebilir, İngilizcede ise -ness, -ity ve -ment arasında seçim yapılır: sorumluluk → responsibility, “responsibleness” değil.
-ful, -less, -able/-ible, -ive ve -al bir ismi ya da fiili sıfata dönüştürür. Burada Türkçe sana çok yardım eder: -ful çoğu zaman “-lı / -li”, -less ise “-sız / -siz” demektir: hopeful (umutlu) / hopeless (umutsuz), careful (dikkatli) / careless (dikkatsiz). -able, “-ebilir” anlamı taşır (washable = yıkanabilir), -al ise Türkçedeki “-sal / -sel” ekine benzer (ulusal, kültürel; nature → natural).
-ly ile dikkatli ol: bir isme eklenirse zarf değil sıfat yapar: friend → friendly (dostça davranan, cana yakın), day → daily (günlük). Bir de yazım: Türkçede kök ek alınca genellikle değişmez, İngilizcede ise sonek eklenirken yazım sık sık değişir; sondaki y, -ful önünde i olur (beauty → beautiful).
-ize/-ise, -ify ve -en bir sıfatı ya da ismi fiile dönüştürür. Türkçedeki “-leştirmek / -laştırmak” gibi düşünebilirsin: modernleştirmek → modernize, basitleştirmek → simplify, genişletmek → widen. Amerikan İngilizcesi -ize yazar; İngiliz İngilizcesinde hem -ize hem -ise kullanılır (modernise).
Bir sıfata eklenen -ly, zarf yapmanın temel yoludur: quickly (hızlıca), carefully (dikkatlice). Tuzak şu: Türkçede sıfat çoğu zaman olduğu gibi zarf olarak kullanılır (“Çok hızlı konuşuyor”, “Dikkatli sür”). Standart İngilizcede ise -ly gerekir: “She speaks quickly”, “She speaks quick” değil. Fast, hard ve well gibi istisnaları tek tek öğrenmek gerekir.
beauty kelimesindeki son y, -ful önünde i olur. Türkçede kök ek alınca genellikle değişmez, ama İngilizcede bu tür yazım değişiklikleri çok yaygındır.
grow bir fiildir; ismi (“büyüme”) growth olur. Bazı İngilizce fiiller değişmeden isim olarak da kullanılır (a walk, a change), ama grow bunlardan biri değil.
Türkçede “Çok dikkatli sürüyor” denir, ama İngilizcede nasıl sürdüğünü anlatan zarf -ly alır, tıpkı “dikkatlice” gibi.
friendly bir sıfattır (friend + -ly), “arkadaşça” gibi bir zarf değil. Bir şeyin nasıl yapıldığını söylemek için in a friendly way kullan.
“Sorumluluk” kelimesindeki “-luk” her zaman -ness değildir. responsible kelimesinin ismi -ity ile kurulur: responsibility.
Türkçe yapım eklerinin birçoğunun İngilizcede bir karşılığı var: -lı / -sız, -lık, -ıcı, -ebilir, -leştirmek, -sal
Umutlu → hopeful, umutsuz → hopeless, mutluluk → happiness, sürücü → driver, yıkanabilir → washable, modernleştirmek → modernize, doğal → natural. Bu, kelime öğrenmek için gerçek bir kısayoldur. Ama bir kural değil, bir yardımdır: Türkçedeki tek ekin karşılığı İngilizcede birkaç sonek olabilir (-ness, -ity, -ment), bazı kelimelerin ailesi düzensizdir (büyüme → growth) ve İngilizcede kök yazımı değişebilir (beauty → beautiful).
Türkçede sıfat çoğu zaman zarf olarak da kullanılır: “Çok hızlı konuşuyor”, “Dikkatli sür”, “Güzel yazıyor”
İngilizcede sıfat ve zarf genellikle farklıdır: sıfat careful (“She is careful”), zarf carefully (“She drives carefully”). Türkçedeki kalıbı kopyalarsan “She speaks very quick” ya da “She drives careful” dersin. Gündelik İngilizcede bazen buna benzer şeyler duyulur, ama standart İngilizcede yanlış kabul edilir. Türkçede “hızlıca”, “dikkatlice” diyebiliyorsan, İngilizcede -ly gerekir. Fast, hard ve well (good kelimesinin zarfı) ayrıca öğrenilir.
Türkçede “-ça / -ce” isimden de zarf yapar: “arkadaşça”, “insanca”, “kardeşçe”
İngilizcede her -ly kelimesi zarf değildir. -ly bir isme eklenirse sıfat olur: friendly, lovely, costly (daily, weekly, early gibi birkaçı hem sıfat hem zarf olabilir). Bu yüzden “Bana arkadaşça gülümsedi” → “He smiled friendly at me” yanlıştır; doğrusu “He smiled at me in a friendly way”. Bir sıfata eklenen -ly (quick → quickly) ise zarf yapar. -ly ekinin neye eklendiğine bak.
💡 Kelime bir şeyin nasıl yapıldığını anlatıyorsa (nasıl konuşuyor?), genellikle -ly gerekir: She speaks quickly.
💡 friendly, lovely ve costly sıfattır: -ly bir isme eklenince zarf yapmaz, “arkadaşça” gibi düşünme.
💡 Türkçeden köprüler: -lı → -ful, -sız → -less, -lık → -ness / -ity, -ebilir → -able, -leştirmek → -ize / -ify.
"How did your interview go? Did they ask about your qualifications?"
"Pretty well, actually — I felt really confident and gave clear, thoughtful answers."
"That's great! Confidence definitely makes a strong impression."
"I hope so. I should hear back with their decision by Friday."
Alıştırma 1 · Doğru soneki seç
Which suffix turns 'act' (verb) into a noun?
Alıştırma 2 · Doğru soneki seç
Which suffix turns 'care' (noun) into an adjective?
Alıştırma 3 · Doğru soneki seç
Which suffix turns 'modern' (adjective) into a verb?
Alıştırma 4 · Doğru soneki seç
Which suffix turns 'quick' (adjective) into an adverb?
Alıştırma 5 · Doğru soneki seç
Which suffix turns 'govern' (verb) into a noun?
Alıştırma 6 · Doğru soneki seç
Which suffix means 'able to be done'? (as in 'wash' → 'washable')
Alıştırma 7 · Doğru soneki seç
Which suffix turns 'happy' into a noun meaning the state of being happy?
Alıştırma 8 · Doğru soneki seç
Choose the correct word class match: 'active' (adjective) + which suffix = adverb?
Alıştırma 9 · Kelimeyi tamamla
Add the noun-forming suffix: inform + ___ → information. (type the whole suffix)
Alıştırma 10 · Kelimeyi tamamla
Add the adjective-forming suffix: hope + ___ → hopeful. (fill in the suffix)
Alıştırma 11 · Gruplara ayır
0 / 8 yerleştirildi
Alıştırma 12 · Sık yapılan hata: -ly olmadan zarf
Turkish: “Çok hızlı konuşuyor.” Which English sentence is correct?
Öğrendiklerini kontrol etmek için beş kısa soru.
Soru 1 / 5
Puan: 0/0
Which suffix turns 'friend' (noun) into an adjective?
Birleşik kelimeler
İngilizcede birleşik kelimeler: iki kelime nasıl birleşir, sıralama neden Türkçeyle aynıdır ve ne zaman bitişik, ayrı ya da kısa çizgiyle yazılır.
Önekler
İngilizcede önekler: olumsuz un-, dis-, non-, in-/im-/il-/ir- ve re-, over-, under-, pre-, mis- gibi sık kullanılanlar; kelimenin anlamını nasıl değiştirirler.
Kelime türünü değiştirmek
İngilizcede kelimeler türünü çoğunlukla soneklerle değiştirir, önekler ise anlamı değiştirir. Türkçeyle benzerlikler, farklar ve dönüşüme kısa bir bakış.
Dönüşüm (zero derivation)
İngilizcede dönüşüm (zero derivation): bir kelime önek ya da sonek almadan, biçimi hiç değişmeden tür değiştirir, örneğin a text → to text.