Phrase mi, clause mu?

A2 · TemelCümle yapısı ve yan cümleler

in the garden mı, she walked in the garden mı? Phrase'in kendi öznesi ve fiili yoktur, clause'un ikisi de vardır; İngilizcede özne her zaman yazılır.

Neler öğreneceksin

  • Phrase (kelime grubu) bir bütün olarak kullanılır, ama kendine ait bir özne + fiil çifti yoktur
  • Clause (öznesi ve fiili olan cümlecik) hem özne hem fiil içerir; İngilizcede özne ayrı bir kelime olarak görünmek zorundadır
  • Phrase bir isim, fiil, sıfat ya da edat (preposition) etrafında kurulabilir
  • Her tam cümlede en az bir clause vardır

Önemli olan tek test

Bir kelime grubunun phrase mi, clause mu olduğunu anlamak için kendine tek bir soru sor: bu grubun kendi öznesi ve kendi fiili var mı? Varsa clause'dur. Yoksa, ne kadar uzun olursa olsun, phrase'dir.

Bu ayrım sana Türkçe dil bilgisi derslerinden tanıdık gelecek: “bahçede” bir kelime grubudur, “Bahçede yürüdü” ise yüklemi olan bir cümledir. Ama bir fark var: Türkçede kimin yürüdüğünü fiilin sonundaki ek söyler, ayrı bir özne kelimesine gerek yoktur. İngilizcede clause'un öznesi açıkça yazılır: she walked.

"in the garden (phrase: özne de fiil de yok)"
"she walked in the garden (clause: özne she + fiil walked)"

Farklı phrase türleri

Bir phrase farklı türde kelimelerin etrafında kurulabilir: bir isim grubu (a very old house), edatla başlayan bir grup (after the concert) ya da kendi öznesi olmayan bir fiil grubu (running quickly down the street).

Türkçede “Ev çok eski.” fiilsiz de tam bir cümledir (isim cümlesi). İngilizcede ise “a very old house” (çok eski bir ev) sadece bir phrase'dir; clause olması için bir fiil gerekir: the house is very old.

-ing biçimine de dikkat: “running quickly down the street” içinde bir fiil biçimi var, ama ne öznesi ne de zamanı belli çekimli bir fiili var. Bu yüzden phrase'dir; tıpkı Türkçedeki “sokakta hızla koşarak” gibi, kimin koştuğunu söylemez ve tek başına cümle değildir. Özne ve çekimli fiil gelince clause olur: “the children were playing”. (Bazı dil bilgisi kitapları ve “Finite ve non-finite clauses (çekimli fiil ve fiilimsi)” dersimiz bu tür gruplara non-finite clause der: bir fiil etrafında kurulurlar ama zamanları, çoğu zaman da kendi özneleri yoktur. Bu derste testi basit tutuyoruz: özne + çekimli fiil, yani finite clause.)

"a very old house"
"after the concert"
"running quickly down the street"

Clause'un öznesi ve fiili vardır

Bir kelime grubunda bir şey “yapan” ya da bir şey “olan” bir özne varsa, ne kadar kısa olursa olsun o grup bir clause'dur. “when the bell rang” da bir clause'dur (the bell + rang), tek başına tam bir cümle olmasa bile. (İstisna emir kipidir: “Sit down.” cümlesinde özne olan you söylenmez.) Temel cümle ve yan cümlelerin nasıl birleştiği “Temel cümle ve yan cümle (clauses)” dersinde anlatılıyor.

Türkçede bu tür parçaları genellikle fiilimsiyle kurarsın ve işaret sonda gelir: “zil çalınca”, “yağmur yağdığı için”, “yemek yaparken”. İngilizcede sıra tersine döner: önce bağlaç, sonra özne ve zamanı belli bir fiil gelir: when the bell rang, because it was raining, while she was cooking. Özne zorunludur, hiç kimseyi göstermese bile: hava durumu için it kullanılır. “Bugün soğuk” → it is cold today; “Bugün hava güzel” → the weather is nice today.

"the weather is nice today"
"when the bell rang"

Gerçek hayattan İngilizce örnekler

"by the river (phrase)"
"the train arrived late (clause)"
"before sunrise (phrase)"
"while she was cooking (clause)"

Dikkat

✗'In the garden' is a clause.
✓'In the garden' is a phrase.

Clause'un kendi öznesi ve kendi fiili olmalı; “in the garden” grubunda ikisi de yok.

✗It's long, so it must be a clause.
✓It needs a subject and a verb to be a clause, regardless of length.

Uzunluk ölçüt değildir: “a very old house on the corner of a quiet street” uzun ama özne + fiil içermeyen bir phrase'dir.

✗After the concert.
✓We went out for dinner after the concert.

Yazılı İngilizcede bir phrase tek başına genellikle tam bir cümle sayılmaz; bir clause'a bağlanması gerekir. Konuşmada kısa bir cevap olarak (“When did you go?” – “After the concert.”) ise tamamen doğaldır.

✗We stayed at home because were very tired.
✓We stayed at home because we were very tired.

“Çünkü çok yorgunduk” cümlesinde kişiyi -k eki gösterir. İngilizcede özne ayrı yazılmalıdır: we were.

✗Is cold today.
✓It is cold today.

“Bugün soğuk” cümlesinde özne yoktur. İngilizcede öznesiz clause olmaz: hava durumu için it kullanılır.

✗The weather nice today.
✓The weather is nice today.

“Hava bugün güzel” Türkçede fiilsiz de tam bir cümledir; İngilizcede ise clause için bir fiil (burada is) gerekir.

Türkçeyle karşılaştırma

Türkçe dil bilgisinde de kelime grubu (“çok eski bir ev”, “konserden sonra”) ile yüklemi olan cümle (“Konser bitti.”) birbirinden ayrılır

Bu bilgi doğrudan işine yarar: phrase ≈ kelime grubu. Test aynıdır: grubun kendi öznesi ve çekimli fiili var mı? “after the concert” bir phrase'dir, “when the bell rang” ise bir clause.

Türkçede özne zamiri genellikle söylenmez, çünkü fiilin sonundaki ek kişiyi zaten gösterir (“çünkü çok yorgunduk”); “Bugün soğuk” gibi cümlelerde ise hiç özne yoktur

İngilizcede her clause'un görünür bir öznesi olmalıdır: “because we were very tired”, “It is cold today.” “because were very tired” ya da “Is cold today.” yanlıştır. Clause'u tanırken fiilin yanında her zaman bu özne kelimesini (it, she, we, the bell…) ara.

Türkçede “Ev çok eski.”, “Hava bugün güzel.” gibi isim cümlelerinde ayrı bir fiil kelimesi yoktur

İngilizcede sıfat tek başına clause kurmaz; is, was gibi bir fiil gerekir. a very old house (phrase) → the house is very old (clause). “The weather nice today” değil, “The weather is nice today.”

Türkçede “zil çalınca”, “yemek yaparken” gibi parçalar fiilimsiyle kurulur ve işaret (-ınca, -ken) sonda gelir

İngilizcede bunların karşılığı, başında bağlaç olan ve zamanı belli bir fiil içeren bir clause'dur: when the bell rang, while she was cooking. Öte yandan “sokakta hızla koşarak” gibi zarf-fiil grupları İngilizcedeki -ing gruplarına benzer: “running quickly down the street” bu derste bir phrase'dir.

💡 Özne + çekimli fiil ara (is, was, rang, were playing…). Bulamıyorsan bu bir phrase'dir.

💡 İngilizcede özne her zaman yazılır: “Bugün soğuk” → It is cold today; “çünkü yorgunduk” → because we were tired.

💡 Tek başına bir -ing biçimi (running, playing) clause kurmaz, tıpkı Türkçedeki “koşarak” gibi: özne ve çekimli fiil eksiktir.

Gerçek hayatta: bir yürüyüşü anlatmak

"We walked under the bridge and near the station."

"Sounds nice. Did anything interesting happen?"

"The dog barked loudly when the bell rang."

"Ha, I bet that startled you."

Alıştırma

Alıştırma 1 · Phrase mi, clause mu?

'in the garden' — Is this a phrase or a clause?

Alıştırma 2 · Phrase mi, clause mu?

'she walked in the garden' — Is this a phrase or a clause?

Alıştırma 3 · Phrase mi, clause mu?

'a very old house' — Is this a phrase or a clause?

Alıştırma 4 · Phrase mi, clause mu?

'because it was raining' — Is this a phrase or a clause?

Alıştırma 5 · Doğru cevabı seç

What makes a group of words a clause rather than a phrase?

Alıştırma 6 · Phrase mi, clause mu? (bu dersteki gibi: clause = kendi öznesi + çekimli fiil)

'running quickly down the street' — Is this a phrase or a clause?

Alıştırma 7 · Phrase mi, clause mu?

'the weather is nice today' — Is this a phrase or a clause?

Alıştırma 8 · Phrase mi, clause mu?

'after the concert' — Is this a phrase or a clause?

Alıştırma 9 · Phrase'i clause'a dönüştür

Add the subject 'she' and the past simple of 'leave' to turn this phrase into a clause: 'in the morning'

Alıştırma 10 · Phrase mi, clause mu? Cevabı yaz

Identify: 'on the table' — phrase or clause?

Alıştırma 11 · Phrase ve clause olarak gruplara ayır

under the bridge
the dog barked loudly
a bright red car
when the bell rang
near the station
the children were playing

0 / 6 yerleştirildi

Alıştırma 12 · Sık yapılan hata: öznesiz clause

Turkish: “Evde kaldık çünkü çok yorgunduk.” Which English sentence is correct?

Hızlı test

Öğrendiklerini kontrol etmek için beş kısa soru.

Soru 1 / 5

Puan: 0/0

'by the river' — Is this a phrase or a clause?

Neler öğrendin

  • Phrase, kendi öznesi + fiili olmayan bir kelime grubudur.
  • Clause, öznesi ve fiili olan bir kelime grubudur.
  • Phrase bir isim, fiil, sıfat ya da edat etrafında kurulabilir.
  • Her tam cümlede en az bir clause vardır.
  • İngilizcede clause'un öznesi (it, she, we…) ve fiili mutlaka görünür; Türkçedeki gibi ekle ya da fiilsiz söylenemez.
Bu kategorideki tüm dersleri gör