Present simple to podstawowy czas angielski: mówisz w nim o tym, co jest prawdą ogólnie albo powtarza się regularnie. Przypomina polski czas teraźniejszy, ale pytania i przeczenia buduje się zupełnie inaczej.
Czego się nauczysz
Present simple opisuje to, co jest ogólnie prawdą (fakty), to, co dzieje się regularnie (nawyki i rutyna), oraz sytuacje stałe – niekoniecznie to, co dzieje się w tej chwili.
Tu polski bardzo pomaga: „Pracuję w szpitalu”, „Zwykle wstaję o siódmej”, „Woda wrze w temperaturze 100 stopni” to po angielsku też czas teraźniejszy. Różnica: polski czas teraźniejszy opisuje także to, co dzieje się teraz („Co robisz? – Gotuję”). Po angielsku do tego służy osobny czas, present continuous („I'm cooking”).
Z I/you/we/they używasz formy podstawowej czasownika. Z he/she/it dodajesz -s (albo -es po -ch, -sh, -ss, -x, -o; po spółgłosce y zmienia się w -ies): work → works, watch → watches, go → goes, study → studies.
Po polsku każda osoba ma inną końcówkę (pracuję, pracujesz, pracuje). Po angielsku końcówek prawie nie ma, więc łatwo uznać, że nic się nie zmienia. A zmienia się jedna rzecz: he/she/it dostaje -s. To trzeba wyćwiczyć, bo „She work” to jeden z najczęstszych błędów. Pamiętaj, że he/she/it zastępuje też rzeczowniki w liczbie pojedynczej: „My sister works”, „The sun rises”.
Przeczenie tworzysz z don't (do not) albo doesn't (does not) przed formą podstawową. Po polsku wystarczy „nie” przed czasownikiem („Ona nie pracuje”), ale po angielsku samo not nie wystarczy: „She doesn't work”, nie „She not works”. Końcówka -s przechodzi na doesn't, więc czasownik główny wraca do formy podstawowej: „doesn't work”, nie „doesn't works”.
Pytanie tworzysz, stawiając Do albo Does przed podmiotem, a po nim formę podstawową. Polskie „czy” nie ma po angielsku odpowiednika, który wystarczyłby sam – jego rolę przejmuje do/does: „Czy mówisz po francusku?” → „Do you speak French?”. Z zaimkiem pytającym też: „Gdzie on mieszka?” → „Where does he live?”, nie „Where he lives?”. I nie przestawiaj czasownika jak po polsku („Gdzie mieszka twój brat?”): „Where lives your brother?” to błąd, poprawnie „Where does your brother live?”.
Krótkie odpowiedzi też używają do/does: „Do you take the bus?” – „Yes, I do.” / „No, I don't.” Samo „Yes” czy „No” jest poprawne, ale brzmi dość sucho.
Present simple służy także do mówienia o stałych rozkładach – również o przyszłych wydarzeniach, jeśli są częścią ustalonego planu: „The train leaves at 6 pm.” „The movie starts at 8.”
Uwaga: po polsku czas teraźniejszy opisuje też osobiste plany („Jutro pracuję”, „W sobotę jadę do Krakowa”). Po angielsku present simple działa tu tylko przy rozkładach i programach (pociąg, film, sklep, lot). O własnych planach mówisz zwykle w present continuous: „I'm working tomorrow”, „I'm going to Kraków on Saturday”.
Z he/she/it czasownik w zdaniu twierdzącym zawsze dostaje -s – tak jak po polsku „ona pracuje” ma własną końcówkę.
-s jest już w doesn't, więc czasownik główny wraca do formy podstawowej.
Kalka z „Ona nie pracuje”. Po angielsku not nie stoi samo przed czasownikiem – potrzebne jest don't/doesn't.
„Mówisz po francusku?” działa po polsku dzięki intonacji. Zwykłe pytanie po angielsku zaczyna się od do/does.
„Gdzie on mieszka?” – po polsku bez dodatkowego słowa. Po angielsku po where potrzebne jest does, a czasownik traci -s.
Kalka ze swobodnego szyku („Gdzie mieszka twój brat?”). Po angielsku: słowo pytające + does + podmiot + czasownik.
Po polsku przeczenie to samo „nie” przed czasownikiem: „Ona nie pracuje w niedziele”
Po angielsku potrzebny jest czasownik posiłkowy: don't/doesn't + forma podstawowa. „She doesn't work on Sundays” – nie „She not works” ani „She no works”.
Po polsku pytasz przez „czy” albo samą intonację, bez zmiany czasownika: „Czy mówisz po francusku?”, „Mówisz po francusku?”, „Gdzie on mieszka?”
Po angielsku pytanie wymaga do/does przed podmiotem, a czasownik główny ma formę podstawową: „Do you speak French?”, „Where does he live?”. Do/does to w pewnym sensie angielskie „czy” – ale musi pojawić się także po słowach where, when, what.
Po polsku szyk jest swobodny: „Gdzie mieszka twój brat?”, „Gdzie twój brat mieszka?”
Po angielsku kolejność jest stała: słowo pytające + do/does + podmiot + czasownik: „Where does your brother live?”. „Where lives your brother?” i „Works he in an office?” to błędy.
Po polsku każda osoba ma własną końcówkę: pracuję, pracujesz, pracuje, pracujemy, pracują
Po angielsku zmienia się tylko he/she/it: I work, you work, she works, they work. Za to ta jedna końcówka -s jest obowiązkowa w zdaniach twierdzących – a w pytaniach i przeczeniach przechodzi na does/doesn't.
💡 He/she/it → -s: she works, he goes, it rises.
💡 Polskie „nie” + czasownik → don't/doesn't + forma podstawowa.
💡 Polskie „czy” (albo intonacja) → Do/Does na początku pytania; po where/what/when też do/does.
"So, what do you do?"
"I work in marketing. I usually start around 9."
"Do you take the bus?"
"No, I don't — I usually walk. It only takes fifteen minutes."
Ćwiczenie 1 · Wybierz poprawną formę
She ___ coffee every morning.
Ćwiczenie 2 · Wybierz poprawne słowo
___ you speak French?
Ćwiczenie 3 · Wybierz poprawne słowo
He ___ like spicy food.
Ćwiczenie 4 · Wybierz poprawne zdanie
Which sentence is correct?
Ćwiczenie 5 · Wybierz poprawne zdanie
Which sentence is correct?
Ćwiczenie 6 · Wybierz poprawną formę
Water ___ at 100 degrees Celsius.
Ćwiczenie 7 · Wybierz zastosowanie
Which use of present simple is this? 'The train leaves at 6 pm.'
Ćwiczenie 8 · Uzupełnij zdanie
Complete: He ___ (study) English every evening.
Ćwiczenie 9 · Uzupełnij zdanie
Complete: They ___ (not/live) in this city anymore.
Ćwiczenie 10 · Ułóż zdanie
Ćwiczenie 11 · Wybierz poprawną pisownię
Which spelling is correct for the he/she/it form of 'go'?
Ćwiczenie 12 · Pułapka: szyk w pytaniu
Polish: "Gdzie pracuje twoja siostra?" Which English question is correct?
Pięć szybkich pytań: sprawdź, co już umiesz.
Pytanie 1 / 5
Wynik: 0/0
My sister ___ in a hospital.
Present continuous
Present continuous (am/is/are + -ing): czynności w toku i sytuacje tymczasowe. Dlaczego „Patrz, pada!” to „It's raining”, a nie „It rains”.
Present perfect
Present perfect (have/has + III forma): przeszłość połączona z teraźniejszością. Kiedy „zgubiłem” to „I've lost”, a kiedy „I lost”.
Present perfect continuous
Have/has been + -ing: czynność, która trwa od przeszłości do teraz. Dlaczego „Czekam od godziny” to nie „I wait for an hour”.
Past simple – czas przeszły prosty
Past simple: zakończone czynności w przeszłości, przeczenia z didn't i pytania z did. Dlaczego nie mówimy „didn't went” ani „I born in 1998”.