Act (czasownik) → action (rzeczownik) → active (przymiotnik) → actively (przysłówek): jeden rdzeń, cztery przyrostki, cztery części mowy. Wiele z nich ma polskie odpowiedniki.
Czego się nauczysz
Przyrostek (sufiks) to niewielka cząstka dodana na końcu słowa. W odróżnieniu od większości przedrostków przyrostki często zmieniają część mowy – dlatego rozpoznanie przyrostka to zwykle najszybszy sposób, żeby ustalić, czym jest dane słowo.
Po polsku robisz to codziennie: „działać → działanie → działalność”, „aktywny → aktywnie → aktywność”. Dobra wiadomość: wiele angielskich przyrostków ma polskie odpowiedniki, bo oba języki czerpały z łaciny.
-tion/-sion, -ment, -ness, -ity i -er/-or zmieniają czasownik albo przymiotnik w rzeczownik. Który przyrostek pasuje do danego słowa, trzeba się nauczyć.
Polskie podpowiedzi: -cja/-sja → -tion/-sion (informacja → information, decyzja → decision), -ość → -ity (aktywność → activity, kreatywność → creativity), ale często też -ness (uprzejmość → kindness, gotowość → readiness). -er/-or to wykonawca czynności, jak polskie -arz, -ciel, -ik: teach → teacher (nauczyciel). Uwaga: angielskie -er nie ma rodzaju – teacher to i „nauczyciel”, i „nauczycielka”. I pisownia: -tion, nigdy „-cion” ani „-cja”.
-ful, -less, -able/-ible, -ive i -al zmieniają rzeczownik albo czasownik w przymiotnik. -ful i -less często tworzą pary przeciwieństw na tym samym rdzeniu. Uwaga: -ly też tworzy przymiotniki od rzeczowników: friend → friendly, day → daily.
Ciekawostka dla Polaka: polskie „bez-” to przedrostek, a angielskie -less – przyrostek. „Beznadziejny” to hopeless, „bezdomny” to homeless, „bezużyteczny” to useless. Inne podpowiedzi: -ywny → -ive (kreatywny → creative), -alny → -al (naturalny → natural) albo -able (akceptowalny → acceptable). A friendly, lovely, daily to przymiotniki, choć kończą się na -ly – „przyjaźnie” to in a friendly way, nie samo friendly.
-ize/-ise, -ify i -en zmieniają przymiotnik albo rzeczownik w czasownik. -ly dodane do przymiotnika to główny sposób tworzenia przysłówków.
Polskie odpowiedniki: -izować → -ize (modernizować → modernize; w brytyjskim też -ise), -fikować → -ify (klasyfikować → classify), a polskie „szybko”, „ostrożnie” to quickly, carefully. Przy dodawaniu przyrostka zmienia się czasem pisownia: y po spółgłosce przechodzi w i (beauty → beautiful, happy → happiness), a nieme e znika przed samogłoską (simple → simplify, create → creative).
Końcowe -y po spółgłosce zmienia się w i przed -ful: beauty → beautiful.
Grow to czasownik („rosnąć”). Rzeczownik („wzrost”) potrzebuje przyrostka -th: growth.
Polskie „profesjonalny” ma jedno s, angielskie professional – dwa (profess + -ion + -al).
„Komunikacja” to communication: c zamiast k, podwójne m i -tion zamiast -cja.
Friendly to przymiotnik (friend + -ly), a nie przysłówek. „Przyjaźnie” mówisz in a friendly way.
Polskie przyrostki łacińskie: „informacja”, „aktywność”, „kreatywny”, „naturalny”, „modernizować”, „klasyfikować”
Mają angielskie odpowiedniki: information, activity, creative, natural, modernize, classify. Korzystaj z nich, ale pisownię sprawdzaj: angielski pisze c zamiast k (communication), często podwaja spółgłoski (professional, communication) i ma -tion zamiast -cja.
„Bez-” to po polsku przedrostek: „beznadziejny”, „bezdomny”, „bezużyteczny”, „bezradny”
Po angielsku to samo znaczenie daje przyrostek -less na końcu: hopeless, homeless, useless, helpless. Często ma parę z -ful: hopeful / hopeless, careful / careless.
Polski przysłówek łatwo poznać po -o/-e: „szybko”, „ostrożnie”, „przyjaźnie”
Angielskie -ly zwykle tworzy przysłówek (quickly, carefully), ale od rzeczowników tworzy przymiotniki: friendly, lovely, daily, costly. Nie da się dodać drugiego -ly, więc „przyjaźnie” to in a friendly way: „He smiled at me in a friendly way.”
Polskie nazwy wykonawców mają rodzaj: „nauczyciel – nauczycielka”, „kierowca”, „pisarz – pisarka”
Angielskie -er/-or nie ma rodzaju: teacher, driver, writer, director oznaczają zarówno kobietę, jak i mężczyznę. Nie dodawaj żadnej żeńskiej końcówki.
💡 Polskie -cja → -tion, -ość → -ity, -ywny → -ive, -izować → -ize, -fikować → -ify.
💡 „Bez-” na początku = -less na końcu: beznadziejny → hopeless.
💡 y → i przed przyrostkiem: beautiful, happiness.
💡 Friendly, lovely, daily to przymiotniki – „przyjaźnie” = in a friendly way.
"How did your interview go? Did they ask about your qualifications?"
"Pretty well, actually — I felt really confident and gave clear, thoughtful answers."
"That's great! Confidence definitely makes a strong impression."
"I hope so. I should hear back with their decision by Friday."
Ćwiczenie 1 · Wybierz właściwy przyrostek
Which suffix turns 'act' (verb) into a noun?
Ćwiczenie 2 · Wybierz właściwy przyrostek
Which suffix turns 'care' (noun) into an adjective?
Ćwiczenie 3 · Wybierz właściwy przyrostek
Which suffix turns 'modern' (adjective) into a verb?
Ćwiczenie 4 · Wybierz właściwy przyrostek
Which suffix turns 'quick' (adjective) into an adverb?
Ćwiczenie 5 · Wybierz właściwy przyrostek
Which suffix turns 'govern' (verb) into a noun?
Ćwiczenie 6 · Wybierz właściwy przyrostek
Which suffix means 'able to be done'? (as in 'wash' → 'washable')
Ćwiczenie 7 · Wybierz właściwy przyrostek
Which suffix turns 'happy' into a noun meaning the state of being happy?
Ćwiczenie 8 · Wybierz właściwy przyrostek
Choose the correct word class match: 'active' (adjective) + which suffix = adverb?
Ćwiczenie 9 · Uzupełnij słowo
Add the noun-forming suffix: inform + ___ → information. (type the whole suffix)
Ćwiczenie 10 · Uzupełnij słowo
Add the adjective-forming suffix: hope + ___ → hopeful. (fill in the suffix)
Ćwiczenie 11 · Posegreguj słowa
Posortowano: 0 / 8
Ćwiczenie 12 · Pułapka: polskie „bez-” to angielskie -less
Polish: "Sytuacja wydawała się beznadziejna." Which English sentence is correct?
Pięć szybkich pytań: sprawdź, co już umiesz.
Pytanie 1 / 5
Wynik: 0/0
Which suffix turns 'friend' (noun) into an adjective?
Wyrazy złożone (compound words)
Jak angielski łączy słowa w złożenia: bus stop, toothbrush, well-known. Szyk inny niż w polskim, trzy sposoby zapisu i rola akcentu.
Przedrostki w angielskim (prefixes)
Jak przedrostki zmieniają znaczenie słowa: przeczące un-, dis-, non-, in-/im-/il-/ir- oraz re-, over-, under-, pre- i mis-.
Zmiana części mowy w angielskim
Jak angielskie słowa zmieniają część mowy: przyrostki zmieniają klasę, przedrostki znaczenie, a konwersja – klasę bez żadnej końcówki.
Konwersja (zero derivation)
Konwersja: angielskie słowo zmienia część mowy bez przedrostka, przyrostka i żadnej zmiany formy – a text, to text, a run, to run.