First conditional (realny warunek)

A2 · PodstawowyZdania warunkowe

If it rains, I'll bring an umbrella. Po polsku „jeśli będzie padać” ma czas przyszły, ale po angielsku po if stoi present simple, a will idzie tylko do zdania głównego.

Czego się nauczysz

  • First conditional łączy present simple w zdaniu z if i will + bezokolicznik w zdaniu głównym
  • Opisuje realną, prawdopodobną sytuację w przyszłości, a nie ogólną prawdę ani coś wyobrażonego
  • W zdaniu z if nie ma will, choć mówimy o przyszłości („jeśli będzie padać” = if it rains)
  • Po when, as soon as i until też nie ma will: „kiedy wrócę” = when I get back
  • Zamiast will zdanie główne może mieć can, could, might albo tryb rozkazujący

Realna możliwość w przyszłości

First conditional (zdanie warunkowe pierwszego typu) mówi o czymś, co naprawdę może się wydarzyć w przyszłości, i o tym, co wtedy nastąpi. W zdaniu z if stoi present simple, w zdaniu głównym will + bezokolicznik.

Znaczenie jest takie samo jak w polskim: „Jeśli będzie padać, wezmę parasol” → „If it rains, I'll bring an umbrella.” Różnica tkwi w czasie po „jeśli”. Po polsku w obu częściach mamy czas przyszły („będzie padać” – „wezmę”), a po angielsku tylko w jednej. Po if używasz zwykłego present simple (rains, have, finish), choć myślisz o jutrze.

Uważaj też na podmiot: po polsku „będzie padać” nie ma podmiotu, a po angielsku musi być it: if it rains, nigdy if rains.

"If it rains, I'll bring an umbrella."
"If I have time, I will call you."

Żadnego will w zdaniu z if

To najważniejsza reguła tej lekcji: w zdaniu z if w first conditional nie używa się will, nawet jeśli całe zdanie dotyczy przyszłości. Tam stoi present simple (albo present continuous dla czynności w toku: I'll text you if I'm running late), a will należy wyłącznie do zdania głównego. Kolejność zdań nie ma znaczenia: „We'll miss the train if we don't hurry.” Zamiast will zdanie główne może też być poleceniem: „If she calls, tell her I'm out.”

Polskie czasowniki dokonane łatwo wprowadzają w błąd. „Jeśli się nie pospieszymy”, „kiedy wrócę”, „jak tylko skończę” – te formy znaczą przyszłość, więc odruchowo chcesz dodać will. To samo dotyczy when, as soon as, before, after i until: „When I get home, I'll call you”, „As soon as she arrives, we'll start”, nigdy „When I will get home”.

Polski ma jeszcze jedną pułapkę: „jak” znaczy zarówno „jeśli”, jak i „kiedy” („Jak przyjdziesz, to pogadamy”). Po angielsku musisz wybrać: if – gdy coś może się zdarzyć, when – gdy na pewno się zdarzy.

Wyjątki poznasz później. Gdy if znaczy „czy” (whether), will jest możliwe: „I don't know if she'll come” = „Nie wiem, czy przyjdzie”. Polski pomaga: jeśli po polsku powiesz „czy”, to nie jest zdanie warunkowe. A w uprzejmej prośbie will wyraża chęć: „If you'll wait here, I'll get the manager” (= jeśli zechce pan poczekać).

"We'll miss the train if we don't hurry."
"If she calls, tell her I'm out."
"When I get home, I'll call you."

Unless i czasowniki modalne w zdaniu głównym

Unless znaczy „chyba że” albo „jeśli nie” i działa jak if: po nim present simple, bez will. „Nie zdasz, chyba że będziesz się uczyć” → „You won't pass unless you study.”

Unless już zawiera przeczenie. Polskie „Jeśli nie będziesz się uczyć, nie zdasz” to „If you don't study…” albo „Unless you study…”, ale nigdy „Unless you don't study…”. Wybierz jedno: if + not albo samo unless.

W zdaniu głównym will można zastąpić innym czasownikiem modalnym, zależnie od pewności: can (można, da się), could (moglibyśmy – propozycja), might (może, być może). „If you're free tonight, we could grab dinner.”

"Unless you study, you won't pass."
"If you're free tonight, we could grab dinner."

Prawdziwy angielski

"I'll text you if I'm running late."
"If the weather is nice, we'll go to the beach."
"If you email me, I'll reply right away."
"Unless something changes, we'll leave at nine."

Uwaga

✗If it will rain, I'll bring an umbrella.
✓If it rains, I'll bring an umbrella.

„Jeśli będzie padać” ma czas przyszły, ale po if stoi present simple: if it rains. Will idzie do zdania głównego.

✗If I will have time, I will call you.
✓If I have time, I will call you.

Po polsku „będę miał – zadzwonię”, czas przyszły dwa razy. Po angielsku will tylko w zdaniu głównym.

✗When I will get home, I'll call you.
✓When I get home, I'll call you.

„Kiedy wrócę” brzmi jak przyszłość, ale po when, tak jak po if, używasz present simple.

✗If will rain, I'll bring an umbrella.
✓If it rains, I'll bring an umbrella.

„Będzie padać” nie ma podmiotu po polsku, ale angielskie zdanie potrzebuje it. I bez will.

✗Unless you will study, you won't pass.
✓Unless you study, you won't pass.

Po unless, tak jak po if, present simple – nawet jeśli po polsku powiesz „chyba że będziesz się uczyć”.

✗Unless you don't study, you won't pass.
✓Unless you study, you won't pass.

Unless znaczy już „jeśli nie”: nie dodawaj not. Błąd bierze się z tłumaczenia „jeśli nie…” jako unless + not.

Porównanie z polskim

Po polsku czas przyszły stoi w obu częściach zdania: „Jeśli będę miał czas, zadzwonię”, „Jeżeli jutro będzie ładnie, pojedziemy nad morze”

Po angielsku przyszłość wyraża tylko zdanie główne. Po if stoi present simple: „If I have time, I'll call you.”, „If the weather is nice, we'll go to the beach.” Dosłowne tłumaczenie daje „If I will have time, I will call you” – to najczęstszy błąd Polaków w tym temacie.

„Kiedy wrócę do domu, zadzwonię”, „Jak tylko skończę, wyjdziemy”: po „kiedy” i „jak tylko” czasownik dokonany ma znaczenie przyszłe

When, as soon as, before, after i until zachowują się jak if: present simple, bez will. „When I get home, I'll call you.”, „As soon as I finish, we'll leave.” Forma „wrócę” brzmi jak czas przyszły, ale po angielsku nie tłumaczy się jej przez will get back.

„Jeśli nie będziesz się uczyć, nie zdasz”, „Nie zdasz, chyba że będziesz się uczyć”: po polsku przeczenie i czas przyszły pojawiają się swobodnie w obu częściach

Unless = „chyba że / jeśli nie”, więc samo w sobie jest przeczeniem: „Unless you study, you won't pass.” Nie dodawaj po nim ani will, ani not: „Unless you will study” i „Unless you don't study” to błędy.

💡 „Jeśli będzie padać” = if it rains: po if present simple, choć po polsku jest czas przyszły.

💡 „Kiedy wrócę…” = When I get back… Po if, unless, when, as soon as i until nie ma will.

💡 Unless to już przeczenie: Unless you study, a nie Unless you don't study.

Z życia wzięte: robimy plany

"Are we still on for the picnic tomorrow?"

"If it doesn't rain, definitely. If it does, we'll just reschedule."

"Sounds good. I'll text you in the morning if the forecast changes."

"Perfect — unless I hear otherwise, I'll see you at noon."

Ćwiczenia

Ćwiczenie 1 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct first conditional sentence.

Ćwiczenie 2 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence.

Ćwiczenie 3 · Wybierz właściwy czas

Which tense goes in the if-clause of a first conditional?

Ćwiczenie 4 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence.

Ćwiczenie 5 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence with 'unless.'

Ćwiczenie 6 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence with a modal instead of 'will' in the main clause.

Ćwiczenie 7 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence with the main clause first.

Ćwiczenie 8 · Wybierz poprawne zdanie

Choose the correct sentence.

Ćwiczenie 9 · Uzupełnij zdanie

Complete the first conditional: 'If you ___ (finish) early, we can watch a movie.'

Ćwiczenie 10 · Uzupełnij zdanie

Complete the first conditional: 'If the weather is nice, we ___ (go) to the beach.'

Ćwiczenie 11 · Przyporządkuj do grup

If it rains, I'll bring an umbrella.
If it rains, I will bring an umbrella.
If it will rain, I'll bring an umbrella.
If it will rain, I will bring an umbrella.

Posortowano: 0 / 4

Ćwiczenie 12 · Typowa pułapka: czas przyszły w obu częściach zdania

Polish: "Jeśli będę miała czas, zadzwonię do ciebie." Which English translation is correct?

Ćwiczenie 13 · Typowa pułapka: „kiedy wrócę” to nie when I will

Polish: "Zadzwonię, jak tylko wrócę do domu." Which English translation is correct?

Szybki test

Pięć szybkich pytań: sprawdź, co już umiesz.

Pytanie 1 / 5

Wynik: 0/0

Choose the correct sentence.

Co już umiesz

  • First conditional: present simple w zdaniu z if, will + bezokolicznik w zdaniu głównym.
  • Opisuje realną, prawdopodobną sytuację w przyszłości.
  • W zdaniu z if (i po when, as soon as, unless) nie ma will, choć po polsku jest czas przyszły.
  • Zamiast will w zdaniu głównym może stać can/could/might albo tryb rozkazujący; unless nie łączy się z not.
Zobacz wszystkie lekcje z tej kategorii